|
Kliniklerimiz köşemizin bu haftaki konuğu Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Hatice Paşaoğlu.
* Anabilim dalınızın tarihçesini anlatır mısınız?
Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi 2 Ekim 1979’da Ankara Üktisadi ve Ticari Ülimler Akademisine bağlı olarak kurulmuş ve 1979-1980 öğretim yılında 100 öğrencisi ile eğitime başlamıştır. Bu dönemde biyokimya dersleri Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrenci eğitim programı örnek alınarak, daha sonra Tıbbi Biyoloji ve Genetik Anabilim Dalı’na geçen Dr. Adnan Menevşe ve Dr. Sevda Menevşe tarafından yürütülmüştür. Rutin biyokimya hastane hizmetleri ise bu dönemde Biyokimya uzmanları tarafından anabilim dalından bağımsız olarak sürdürülmüştür. Anabilim dalımız, 1981 yılında uzmanlık eğitimine başladı. Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans ve Doktora eğitimi, 1985 yılında başladı.
* Akademik kadronuz kaç kişiden oluşuyor?
Akademik kadromuz çoğu üniversiteden daha kuvvetli. Çünkü 8 profesör, 2 doçent, 1 öğretim görevlisi ve 1 uzmanımız var. Ayrıca 10 kişiden oluşan asistan kadromuz var.
* Yardımcı personel durumunuz nedir?
Yardımcı personel imkanımız kısıtlı. Anabilim dalı olarak hem öğrenci eğitimini veriyoruz hem de fakültenin merkez laboratuvarı bize bağlı. Yardımcı personel sıkıntımız var çünkü öğrenci laboratuvarları için teknisyen gerekiyor. Anabilim dalının teknisyeni yok. Öğrenci laboratuvarlarını asistanlar hazırlıyor. Bu bir bakıma iyi de oluyor çünkü laboratuvar asistan eğitimimizde rutin laboratuvar büyük yer kaplıyor. Çünkü uzmanlığını her bitiren akademisyen olmayacak, laboratuvar açmak isteyenler de olacak. Ondan sonraki dönemde de araştırmaya yönelenleri araştırma laboratuvarımızda, rutine yönelenleri merkez laboratuvarındaki biyokimyada tutuyoruz. Hormon acil laboratuvarları da bize bağlı
* Eğitim programınız nedir?
Dönem 1-2 dersleri temel biyokimya, dönem 3’te klinik biyokimya dersleri veriyoruz. Son iki yıldır dönem 5 staj programına biyokimya da eklendi. Bundan çok memnunlar. Biz madalyonun diğer yüzü gibi çalışıyoruz. Daha çok klinikte gördükleri şeyleri bir de laboratuvar yönünden görüyorlar. Hangi testi ne zaman isteyeceğini, nelere dikkat edeceğini daha iyi kavrayabiliyor. Asistanlara yönelik olarak da, tüm temel ve klinik derslerimiz var. Çünkü asistanlar TUS’la geldikleri için temel şeyleri unutmuş oluyorlar. pH’dan başlıyoruz, tampon hazırlamadan, konsantrasyonlardan, glikozun formülünden, kan şekerinin regülasyonuna kadar hemen hemen hepsinin eğitimini veriyoruz. Bir de bunların pratiğini alıyorlar. Genellikle süresi dolan asistanımızın eğitimini bitirip yerine yenisini alıyoruz. Ama temel bilimlerin klinik bilimlere göre dezavantajı var. Öğrenciler daha çok klinik bilimleri tercih edebiliyor. Son yıllarda bu da aşıldı. Çünkü biyokimya günümüzde en çok talep edilen meslek haline geldi. Çalışma ve araştırma alanı geniş. Çünkü artık hastanın kan şekeri ölçülmeden, böbrek-karaciğer-tansiyon testleri olmadan ameliyata alınmıyor. Check-up için gerekli parametrelerin çoğu biyokimyasal şeyler.
* Araştırma konularınız nelerdir?
Hocalarımız çok olduğu için her birisi farklı konularda çalışıyor. Nitrik oksit metabolitleri, lipit peroksidasyonu, antioksidan enzimler, protein oksidasyonu, serum leptin seviyesi, tiroid hormonlarıyla, dokularla, tümür belirteçleriyle ilgili çalışmalar, hamilelerin Down sendromu taramaları veya transplantasyonlarda ilaç düzeyleri takibi gibi birçok alanda çalışmalarımız var. Maddi kısıtlamalar nedeniyle her istediğimiz araştırmayı yapma şansına sahip değiliz. O nedenle yapabileceklerimizi proje haline getiriyoruz. Projeden geçirip üniversiteden destek alabiliyoruz. Bu asistanların tezleri olabiliyor ya da doktora-master tezleri olabiliyor. Bunların dışında tez olmayan araştırmalar var. Anabilim dalı bünyesinde yapılan diğer araştırmalardan bazıları, rutin hasta idrar ve serum çinko ve bakır analizi, protein miktar tayini, egzersiz ve antioksidan sistem ilişkisi, diabet ve antioksidan sistem ilişkisi, protein oksidasyon analizleri, lipid peroksidasyon tayini, göz hastalıkları ve antioksidan sistem ilişkisi, kanser ve oksidatif stres ve ADA tayini.
* Teknik araç donanımınız nedir?
Elimizde ileri teknoloji ürünü cihazlar var. Atomik absorpsiyon spektrofotometre, UV visible spektrofotometre, HPLC, liyofilizatör, homogenizatör, ultrasantrifuj, çalkalamalı-ısıtmalı su banyosu, düşük devirli soğutmalı santrifüj, ELÜSA, pHmetre, distile su cihazı, kolon kromatografisi, gaz kromatografisi, SDS jel elektroforezi cihazlarımız bulunuyor.
* Bilimsel yayın durumunuz nedir? Kongreleri takip edebiliyor musunuz?
Yurtiçi-yurtdışı makale ve bildirilerimiz oldukça iyi düzeyde. Her hocamızın uluslararası dergilere girmiş yayınları var. 2002-2003 eğitim yılında çoğu yurtdışı olmak üzere anabilim dalımıza ait 20 makale yayınlandı. Bunların 16’sı yurtdışında, 4’ü yurtiçinde yayınlandı. Yurtdışı 9, yurtiçi 18 bildirimiz var. Kongrelere katılım oranımız yüksek. Bu yıl içinde yurtiçi 9, yurtdışı 5 kongreye katıldık. Bizi bu konuda üniversitemiz de destekliyor.
Anabilim dalınızı seçecek asistanlardan beklentileriniz nelerdir?
Asistanlarımız bu anabilim dalını severek başlarsa, gerçekten büyük zevk alıyor. Asistanlarımız laboratuvarı yabana atmayıp kliniklerle diyalog içinde çalışırsa çok güzel bir meslek sahibi olurlar.
|
