Hekim ve hemşire hastanın tedavisi için birlikte çalışan sağlık personelidir. Hekim ve hemşirenin birbirinden bağımsız görevleri bulunduğu gibi, hemşirenin hekime bağlı olarak yaptığı tıbbi müdahaleler bulunmaktadır. Bu ilişki içinde ele alınması gereken husus, hukuksal sorumluluğun nasıl belirleneceğidir.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, hekimin hatalı davranışlarından hekim bizzat kendisi sorumludur. Buna karşılık hekimin verdiği “order”lerin yerine getirilmesi noktasında hatalı davranışları bakımından öncelikle hemşire sorumludur. Ancak bu bakımdan sadece hemşire değil, gözetim görevini yerine getirmemiş bulunan hekim de sorumlu tutulabilir. Ayrıca hekimin işlediği suçlara hemşire de ihmali hareketiyle ortak olabilir. Bu nedenle, hekimin işlediği suçlara müdahale etme durumu varsa, müdahale edilmeli; bu imkân yoksa mutlaka savcılığa veya en azından üst makamlara durum intikal ettirilmelidir. Hiçbir şey yapmamak; seyirci kalmak suretiyle de suça iştirak edilebilir.
Yine önemle belirtmek gerekir ki, hekimin talebi suç oluşturuyorsa, bu talep asla yerine getirilmemelidir. Aksi takdirde hekim gibi hemşire de bizzat suç oluşturan bu eylemden dolayı doğrudan sorumlu tutulacaktır.
Burada ortaya çıkan bir diğer sorun, hekimlerin verdiği “order”leri hemşirenin kontrol yükümlülüğünün bulunup bulunmadığıdır. Bu konudaki kural, hemşirelerin hekimin talimatlarını kontrol etmek zorunda olmadığıdır. Esasen hemşirenin eğitimi de bu açıdan yeterli olmayabilir. Bu nedenle, verilen “order”lerden kural olarak hekim sorumludur. Ancak hemşire, kendi görev alanı ve eğitimi çerçevesinde fark ettiği bariz hekim hatalarına ortak olmamalıdır. Dolayısıyla açık hekim hatalarının bulunduğu durumlarda, hemşire, “Bu alandaki sorumluluk hekime aittir, beni ilgilendirmez” diyemez. Bu hataya rağmen yerine getirdiği “order”lerden ötürü meydana gelen zararlardan taksirinden dolayı hekimin yanı sıra hemşire de sorumlu tutulabilir. Son olarak belirtmeliyim ki, tipik hekim faaliyet alanına dâhil tıbbi müdahalelerin yapılması hiçbir zaman hemşire tarafından üstlenilmemelidir. Bu konuda hekimin “order”inin bulunması hemşireyi sorumluluktan kurtarmaz. Bu tip bir durumda hem hemşire, hem de hekim hukuksal bakımdan sorumlu tutulabilecektir. Dolayısıyla tek bir sonuçtan, hem hekimin, hem hemşirenin sorumlu olması mümkündür. |
