Eşdeğer ilaç, yalnızca ilaç sektörünün değil, kamuoyunun da ilgisini çeken, ancak ciddi bilgi eksikliğinin yaşandığı bir konu. Bu alandaki belirgin global gelişime rağmen yaygın kanı, eşdeğer ilacın, “kopya, ucuz ve kalitesiz” olma riski taşıdığı yönünde. Oysa gerçek bambaşka; Eşdeğer ilaç, etkin, güvenilir ve ekonomik ilaçlar grubudur ve Türkiye’nin ciddi fırsat potansiyellerinden biridir.
Eşdeğer ilaçla ilgili temel yanlış algılama, bu grup ilaçların kalite veya benzeri bir zaafı olabileceği yönünde. Oysa bugün ülkemizde bulunan pek çok üretim tesisinde eşdeğer ve orijinal ilaçlar aynı üretim standartları ve kalite anlayışıyla, hatta aynı üretim hattında üretilmektedir.
Tüm dünyada ve ülkemizde bir eşdeğer ilacın pazara sunulabilmesi için sağlık otoritelerinin gerekli gördüğü tüm inceleme ve araştırmalardan geçmiş olması zorunludur.Bir başka deyişle pazara sunum onayı alan her eşdeğer ilaç orijinaliyle birebir aynı şartları taşır. Dolayısıyla ilaç sektöründe “kalitesiz ya da etkisiz” ilaç gibi bir kavramla karşılaşmak olası değildir. Eşdeğer ilaçlar,
• Sağlık bütçesinde ciddi tasarruf sağlayarak pahalı ve gelişmiş yeni tedaviler, araştırma-geliştirme ürünleri için kaynak yaratılmasına olanak tanır.
• Patent süresinin dolmasıyla ortaya çıkan rekabet ortamında, orijinal ilaç fiyatının düşmesine neden olarak yeni ilaç arayışlarının devamını sağlar.
• Ekonomik olmaları nedeniyle ilaca erişimi kolaylaştırır ve tedaviyi yaygınlaştırır. Eşdeğer ilaçlar, orijnal ilaçlarla aynı etkiye sahip ancak çok daha ekonomik fiyatlı ürünlerdir. Böylece hastalar orijinal ilaçlarla aynı etkinlikte tedaviye daha uygun fiyatla ulaşabilir. Nüfusun artması, giderek yaşlanması, özellikle kronik hastalıklarda ileri ve pahalı tedavi yöntemlerinin geliştirilmesi ve sağlık hizmetlerinin yaygınlaşması nedenleriyle tüm dünyada sağlık harcamaları artmakta. Buna bağlı olarak, artan sağlık harcamalarının yönetiminde eşdeğer ilaçlar önemli bir rol üstleniyor. İlaç pazarındaki bu gelişmeler paralelinde bugün dünyadaki hemen hemen tüm büyük orijinal ilaç üreticileri, iştirakleri aracılığıyla aynı zamanda da eşdeğer ilaç üreticisi konumundadır.
Amerika, İngiltere, Japonya, Belçika, Fransa, Avusturya gibi gelişmiş pek çok ülkede eşdeğer ilaç devlet ve sektör tarafından da desteklenmekte, tıp eğitimleriyle, kamuoyu bilgilendirme çalışmalarıyla, ek ödenek tahsisleriyle ve ruhsatlandırma sürecine yapılan katkılarla eşdeğer ilaç kullanımının artırılmasına çalışılmaktadır.
Sonuç olarak orijinal ilaçlara oranla daha ekonomik tedavi maliyeti sunan eşdeğer ilaçların daha yaygın kullanılması, sağlık çalışanlarının ve toplumun bu konuda bilinçlendirilmesi ve sağlık sistemleri içinde teşviki kamu sağlık harcamalarında önemli tasarruf olanağı yaratabilir.
Diğer yandan eşdeğer ilaç üretiminin ve kullanımının desteklenmesiyle, Türkiye’nin rekabet gücünün artması ve bu yöndeki ihracat potansiyelinin değerlendirilmesi mümkün olacaktır. Türkiye’nin doğru bir stratejiyle eşdeğer ilaç üretiminde çok önemli bir merkez haline gelmesi kesinlikle mümkündür.
Kaynak: İEİS (İlaç İşverenleri Endüstri Sendikası) |
