Dernekleri tanıttığımız sayfamızın bu haftaki konuğu Türk İmmünoloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Günnur Deniz
“İmmünolojinin önemi anlaşıldıkça çalışan sayısında da artış oluyor”
Derneğiniz ne zaman kuruldu, tarihçesini kısaca anlatır mısınız?
Türk İmmünoloji Derneği 1974 yılında Prof. Dr. Asuman Müftüoğlu'nun başkanlığında Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Hacettepe Üniversitesi öğretim üyelerinin katkılarıyla kurulmuştur. Derneğimizin kurucu üyeleri; Dr. Asuman Müftüoğlu, Dr. İzzet Berkel, Dr. Süleyman Yakacıklı, Dr. Suat Vural, Dr. Yücel Tangün, Dr. Zişan Saraçbaşı, Dr. Özdemir İlter, Dr. Enver Tali Çetin’dir.
Genel olarak derneğinizin faaliyet alanları nedir?
Eski Roma’da vergiden, yargıdan ve askerlikten muaf tutulan kişiler için kullanılan ‘immünis’ sözcüğünden geldiği bilinen ‘İmmün’ kelimesinin, son birkaç yüzyıldır, patojen mikroorganizmaların saldırısına karşı organizmada oluşan direnci ve bağışıklığı ifade etmek için kullanıldığı bilinmektedir. Organizmanın kendisinden farklı yapıya sahip maddeleri (virüs, bakteri, mantar, parazit gibi mikroplar) yabancı olarak algılaması ve ondan kurtulmak için çeşitli savunma mekanizmalarını harekete geçirerek onlara karşı bir takım reaksiyonlar vermesi immünite olarak adlandırılır. ‘İmmünoloji bilim dalı’ organizmada bulunan, doğal veya edinsel immüniteyi oluşturan hücrelerin yapısı ve işlevlerini inceleyen; hastalıkların patogenezinde immünolojik mekanizmaların rollerini araştıran ve bu mekanizmalarda oluşabilecek bozuklukları ortadan kaldırmaya yönelik çalışmaları sürdüren bir bilim dalıdır. İmmün yanıtın aşırı, eksik ya da hatalı oluşması sonucu hastalıklar ortaya çıkmakta, etkili bir immün sistemin birçok hastalığa karşı koruyucu olmasına karşılık, sistemin yetersiz veya aşırı cevap vermesi durumunda allerji, anaflaksi, otoimmünite, AIDS, kanser gibi farklı hastalıklar gelişebilmektedir. Sağlıklı beslenme, düzenli spor yapma, stressiz ve düzenli yaşam bağışıklık sisteminin düzgün çalışmasında önemli unsurlardır.
İmmünolojinin multidisipliner bir bilim dalı olması nedeniyle derneğimizin ana amacı farklı disiplinlerden bilim insanlarını bir araya getirerek etkili bir iletişim sağlamaktır. Bu nedenle derneğimizin üyeleri sözünü ettiğimiz bu hastalıkların tedavi ve bakımını üstlenen klinisyenlerden ve bu hastalıkların tanısında yararlı immünolojik testleri yapan laboratuvar uzmanlarından oluşmakta ve bu alanlarda faaliyet vermektedirler.
Alanınızda başka dernekler de hizmet veriyor mu?
Genel olarak hayır, ama diğer derneklerle ortak faaliyetler düzenlenmektedir.
Derneğinize kimler üye olabiliyor? Şu anki üye sayınız nedir?
Dernekler Kanunu’na göre dernek kurma hakkına sahip her hekim, diş hekimi, veteriner, eczacı, biyolog, kimya mühendisi, kimyager ve benzeri immünoloji ile uğraşan fakülte mezunu kişiler derneğe üye olabilmektedir. Derneğimizin şu andaki üye sayısı 467’dir.
Türkiye’de alanınızla ilgili hekimlerin ne kadarı Derneğinize üye?
İmmünoloji pek çok klinik ve temel bilim dalı ile ilgili olduğundan kesin bir yüzde vermek mümkün değildir. Ancak dahiliye veya çocuk uzmanı olup klinik immünoloji yandal ihtisası yapmış hekimlerin çoğu derneğimize üyedir.
Genel kurul ve üye seçimleri ne kadar sürede bir yapılıyor? Seçimler en son hangi tarihte yapıldı?
Dernek Genel Kurulu her 2 yılda bir nisan ayı içinde üyelerin yarıdan bir fazlasının bulunması durumunda toplanır. İlk toplantıda yeterli sayı sağlanamazsa ikinci toplantıda çoğunluk aranmaz; ancak bu ikinci toplantıya katılan üye sayısı, Dernek yönetim ve denetleme kurulları asil üye tam sayıları iki katından aşağı olamaz. En son Genel Kurul Toplantısı 21 Nisan 2006 tarihinde yapılmıştır.
Derneğinizin şubesi var mı?
Derneğimizin şubesi yoktur.
Derneğiniz tarafından yayınlanan periyodik bir bilimsel yayınınız var mı?
“Turkish Journal of Immunology” dergisi (ISSN 1301-109x) Türk İmmünoloji Derneğinin yayınladığı resmi bir dergidir. Dergimiz senede iki kez olmak üzere (15 Haziran ve 15 Aralık) yayınlanmaktadır. 1996 yılında yayınlanmaya başlanan “Turkish Journal of Immunology” dergisi İngilizce olarak basılmaktadır. 2007 yılına kadar dergi editörlüğünü Prof. Dr. Birsen Ülkü, yardımcı editörlüğünü Prof. Dr. Yıldız Camcıoğlu, yabancı dil editörlüğünü ise Prof. Dr. Zafer Başlar yürütmüştür. 2007 yılından itibaren dergimizin editörlüğünü Prof. Dr. Yıldız Camcıoğlu, yardımcı editörlüğünü Prof. Dr. Günnur Deniz, yabancı dil editörlüğünü ise Dr. Cem Ar yürütmektedir.
Yeterlilik kurulu var mı?
Derneğimizin Yeterlilik Kurulu bulunmamaktadır.
Derneğinizin kamu yararı statüsü var mı?
Derneğimizin kamu yararı statüsü bulunmamaktadır.
Üyeler arasında iletişimi nasıl sağlıyorsunuz? Derneğinizin mail grubu ya da web sayfası var mı?
www.turkimmunoloji.org.tr “web sayfası ve yahoo grubu ile üyeler arasında iletişim sağlanmaktadır.
Derneğinizin düzenlediği kongre ve diğer bilimsel etkinlikler hakkında bilgi verir misiniz?
Bilimsel faaliyet alanı içinde ulusal ve uluslararası kongreler yer almaktadır. Yurt dışındaki derneklerle ortak düzenlediğimiz toplantılarımız vardır. Derneğimiz ayrıca temel immünoloji kursları düzenlemektedir. Bunun dışında sayısı altıyı bulan immünoloji bölge toplantıları düzenlenmiştir. Prof. Dr. Yıldız Camcıoğlu ve Prof. Dr. Günnur Deniz’in editörlüğünü yaptığı Temel İmmünoloji kitabının Türkçe çevirisi yayınlarımız arasındadır. Geçtiğimiz iki yıl boyunca İmmünoloji Günü etkinlikleri çerçevesinde gazetelerde yazı, makale, tıp dergilerinde makaleler, ortaöğretim ve liselerde hafta boyunca konferanslar, radyo ve televizyonda söyleşiler gerçekleştirilmiştir. Bu ve benzeri etkinlikler 2007 yılında da artan sayıda tekrarlanmıştır. İmmünoloji Günü her yıl 29 Nisan tarihinde tüm dünyada kutlanmaktadır.
Derneğin bilimsel çalışma grupları var mı?
Derneğimizin kendi içinde çalışan çeşitli bilimsel çalışma grupları bulunmaktadır. Bu gruplar arasında Akım Sitometri Çalışma Grubu, İmmün Yetersizlik Çalışma Grubu, Moleküler İmmünoloji Çalışma Grubu ve Eğitim Çalışma Grubu bulunmaktadır.
Üye olduğunuz uluslararası örgütler var mı? Yapılan ortak çalışmalar nelerdir?
Derneğimiz üç uluslararası kuruluş üyesidir. International Union of Immunological Societies (IUIS) üyeliğimiz 1976 yılında, European Federation of Immunological Societies (EFIS) üyeliğimiz 1971, Balkan Association of Immunological Societies (BAIS) üyeliğimiz 1996 yılında başlatılmıştır.
Dernek gelirleri nelerdir?
Dernek gelirlerimiz aidat gelirleri, kongre ve kurs katılım gelirleri ve bağışlardan oluşmaktadır.
Aidat gelirleri dernek gelirlerinin ne kadarını oluşturuyor?
Derneğimize katılımın desteklenmesi amacıyla dernek aidat miktarı düşük tutulmaktadır, bumiktarı düşük tutulmaktadır, bu nedenle aidat gelirleri dernek gelirleri açısından önemli bir yer oluşturmamaktadır.
Branşınızla ilgili uzmanlık eğitim süresini yeterli/fazla buluyor musunuz?
Temel immünoloji alanında uzmanlık verilmemektedir. Ancak yüksek lisans (2 yıl) ve doktora (4 yıl) programları bulunmaktadır. Klinik immünoloji alanında ise pediatri veya dahiliye uzmanı olan hekimler tıp fakültelerinde pediatri veya dahiliye bünyesinde bulunan klinik immünoloji bilim dallarında yan dal uzmanlık eğitimi (3 yıl) alarak klinik immünolog ünvanını alabilmektedirler.
Türkiye’de branşınızla ilgili hekim sayısında bir eksiklik veya fazlalık söz konusu mu?
Temel immünolojiye verilen önem her geçen gün artmakla birlikte bilimsel olarak çalışanların sayısı fazla değildir. İmmünolojinin önemi anlaşıldıkça bu alanda çalışan arkadaşlarımızın sayısında da artış görülmektedir. Klinik immünolog sayısı ise çocuk ve dahiliye bünyesinde yaklaşık 50 kişidir.
Derneğinizin kısa veya uzun vadede gerçekleştirmeyi düşündüğü hedefleri nelerdir?
Derneğimizin üzerinde durduğu sorunların başında immünolojinin birçok üniversitede hâlâ bilimdalı veya laboratuvar olarak yer alması, anabilim dalı olarak hizmet verememekte olmasıdır. Ayrıca immünoloji doçentlik anadal alanı olmayıp immünoloji doktorası yapmış olan arkadaşlarımız mikrobiyoloji, pediatri veya iç hastalıkları doçentlik dallarından doçent olmakta ve doçentlik belgeleri üzerinde “İmmünoloji Doçenti” yerine “Mikrobiyoloji, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları veya İç Hastalıkları Doçenti” ünvanının yazmasıdır. Derneğimiz bu sorunlar üzerinde çalışmalarını yapmakta ve çözüm için yollar aramaktadır. Bir diğer sorun ise klinik-laboratuvar ilişkisidir. Bu ilişki sağlanmadığı sürece birçok hastalığın tanısı ve takibinin yapılmasında immünoloji laboratuvarının katkıları sınırlı kalacaktır. Bu amaçla Türk İmmünoloji Derneği yine klinik-laboratuvar iletişimini sağlamak üzere gerek bölgesel gerekse Türkiye genelinde klinisyenleri de içine alan toplantı ve kurslar düzenlemektedir. Ayrıca, Dernek üyelerimiz onkoloji, enfeksiyon hastalıkları, romatoloji, alerji, hematoloji ve nöroloji gibi klinik bilim kongrelerine katılarak hem temel immünoloji hem de immünolojik testlerin önemi ve değerlendirmesi konularında bilgilendirici konuşmalar yapmaktadır. Türkiye için önemli bir diğer sorunu oluşturan akraba evlilikleri fazlalığı, ülkemizde primer immün yetmezlik olgularının sık görülmesine neden olmaktadır. Buna rağmen yurdumuzda adı geçen hastalıklara moleküler ve genetik düzeyde tanı koyabilecek referans laboratuvarlarının ve ulusal bir veri bankasının bulunmaması, bu tip testlerin yurtdışında çalıştırılmasını gerekli hale getirmektedir. İmmün yetersizlik hastalıklarının daha iyi tanınması ve dolayısıyla tedavi edilebilmesi moleküler ve immünolojik tanı tekniklerinin uygulanabildiği ve transplantasyonların da yapılabildiği tedavi merkezlerinin ülkemizde yaygınlaştırılması başlıca hedeflerimiz içindedir.
Türk İmmünoloji Derneğinin üzerinde durduğu diğer önemli konular arasında immünolojik laboratuvar testlerinin standardizasyonu, immünoloji lisans, yüksek lisans ve doktora eğitiminin standardize edilmesi yer almaktadır. Genel olarak Türk İmmünoloji Derneğinin amacını temel immünolojinin önemini duyurmak ve bu alandaki bilimsel araştırmaları ve gelişmeleri gerek üyelerimiz gerekse tüm tıp camiası ile paylaşma olarak özetleyebiliriz.
24/09/2007
Kuruluş tarihi : 1974
Üye sayısı : 467
Kamu yararı statüsü : Yok
Yayınlar : Turkish Journal of Immunology, Temel İmmünoloji Kitabı (Çeviri)
Şubeler : Yok
Adresi : Vali Konağı Cad. No: 10/1 Nişantaşı, İstanbul
Tel : 0212 414 22 32
Faks : 0212 535 41 71
E-posta : info@immunoloji.org.tr
Web adresi : www.turkimmunoloji.org.tr
21 Nisan 2006 tarihinde yapılan seçimli genel kurulla göreve başlayan üyeler:
Yönetim Kurulu
Dernek Genel Başkanı : Dr. Günnur Deniz
Başkan Yardımcısı: : Dr. Aydan İkincioğulları
Genel Sekreter : Dr. Gaye Erten
Veznedar : Dr. Cem Ar
Üyeler : Dr. Nerin Bahçeciler Dr. Barbaros Oral Dr. Gülderen Yanıkkaya Demirel
Yönetim Kurulu Yedek Üyeleri Dr. Yıldız Camcıoğlu Dr. Dicle Güç Dr. Suzan Adın Çınar
Denetleme Kurulu Üyeleri Dr. Selim Badur Dr. Emel Ekşioğlu Dr. Demiralp Güher Dr. Saruhan Direskeneli
Denetleme Kurulu Yedek Üyeleri Dr. Işıl Barlan Dr. Esin Aktaş Dr. Nuray Gürel Polat
|