Derneklerimizi tanıttığımız sayfamızın bu haftaki konuğu Türk Psikologlar Derneği Genel Başkanı Doç. Dr. Gonca Soygüt
Derneğiniz ne zaman kuruldu, tarihçesini anlatır mısınız?
Türk psikologlarının profesyonel bir organizasyon çatısı altında bir araya gelmesi 1956 yılına kadar dayanmaktadır. Bir grup akademisyen tarafından İstanbul’da kurulan “Türk Psikoloji Derneği” 1996 yılına kadar faaliyet göstermiştir. Bu derneğin kurulmasından sonra 1970’li yıllarda psikolojik servislere ve alanda çalışan psikologlara olan acil ihtiyaç kendini göstermeye başlamıştır. Bu ihtiyaçları karşılayabilmek amacıyla 1976 yılında “Psikologlar Derneği” adı altında kurulan dernek Ankara’da faaliyet göstermeye başlamıştır. 1992 yılına kadar faaliyet alanı oldukça sınırlı olan derneğin çalışmaları bir grup akademisyenin “Çarşamba Toplantıları” düzenlemeye başlamasıyla birlikte hız kazanmıştır. 1996 yılında Psikologlar Derneği İstanbul’da bulunan Türk Psikoloji Derneği ile daha işlevsel ve tek organizasyon olma yolunda birleşerek “Türk Psikologlar Derneği (TPD)” adını almıştır. Kuruluşundan itibaren TPD göze çarpan bir gelişme sergilemiştir ve ülke çapındaki üye sayısı 2005 yılında 1600’lere kadar ulaşmıştır. Türk Psikologlar Derneği, Bakanlar Kurulunun 29/11/1994 tarih ve 94/6350 sayılı izniyle uluslararası bir dernek kimliği kazanmış ve Dernek, Bakanlar Kurulunun 19 Aralık 1997 tarihli kararıyla da Kamu Yararına Dernek statüsü elde etmiştir.
Derneğin üye profili farklı uygulama alanlarında çalışan psikologlar ve çeşitli üniversitelerde görev yapan akademisyenlerden oluşmaktadır. TPD, Türkiye’de psikolojinin bilim ve profesyonel tarafını temsil eden tek profesyonel organizasyondur. Ankara’da bulunan Genel Merkezinin yanında aktif olarak çalışan İstanbul, İzmir, Bursa ve Mersin’de olmak üzere dört şubesi ve 25 ilde de temsilcilikleri bulunmaktadır.
Derneğinizin genel olarak faaliyet alanları nedir?
Türk Psikologlar Derneğinin temel amaçları profesyonel psikolojinin araştırma ve uygulama alanlarında yüksek kalite standartlarına ulaşmak, üyelerinin profesyonel hak ve sorumluluklarını izlemek ve geliştirmenin yanısıra halk sağlığı uygulamalarını geliştirebilmek amacıyla bilimsel ve profesyonel çalışmaları teşvik etmektir. Derneğin temel faaliyet alanlarını; üyelerinin ve halkın hukuki ve etik haklarını savunmak, bilimsel yayınlar, meslek elemanlarına yönelik sürekli eğitim ve hizmet içi eğitim faaliyetleri, akreditasyon ve kalite geliştirme, psikologların profesyonel alandaki performanslarını izlemek, değerlendirmek ve geliştirmek, psikoloji biliminin araştırma ve uygulama alanlarına katkıda bulunmak, kamu yararı faaliyetleri, uluslararası organizasyonlarla işbirliği ve ortak çalışmalarda bulunmak, devlet kurumları, ordu, özel sektör, medya organları ve diğer sivil toplum kuruluşlarıyla işbirliği ve ortak çalışmalarda bulunmak şeklinde sıralayabiliriz.
Alanınızda başka derneklerde hizmet veriyor mu?
Türk Psikologlar Derneği, psikologlara hizmet vermek amacıyla çalışan Türkiye’deki tek meslek örgütüdür.
Derneğinize kimler üye olabiliyor? Şu anki üye sayınız nedir?
Türk Psikologlar Derneğinde fahri üyelik ve asil üyelik olmak üzere iki çeşit üyelik statüsü bulunuyor. Psikoloji bölümü öğrencileri ve diğer yakın meslek grubu mensupları fahri üye statüsünde TPD’ye üye olabilirken, yalnız psikoloji bölümü mezunları asil üye olabiliyorlar.
Türk Psikologlar Derneğinin şu anda fahri 656 ve asil 1702 olmak üzere toplam 2 bin 358 üyesi (TPD Genel Merkez) bulunuyor.
Türkiye’de alanınızla ilgili psikologların yüzde kaçı derneğinize üye?
Türk Psikologlar Derneğinin asil üyelerini psikologlar oluşturmaktadır ve üyelerimizin yüzde 72’si asil üyelerimizden oluşuyor.
Genel kurul ve üye seçimleri ne kadar sürede bir yapılıyor? Seçimler en son hangi tarihte yapıldı?
Genel kurullar ve üye seçimleri her iki senede bir eş zamanlı olarak yapılmakta. Son dönem seçimleri 2006 senesinin nisan ayında gerçekleştirildi. 2006-2008 dönemi Yönetim Kurulu 2008 yılında gerçekleştirilecek olan bir sonraki Genel Kurula kadar görevi yürütecekler.
Derneğiniz tarafından yayınlanan periyodik bir bilimsel yayınınız var mı?
TPD tarafından periyodik olarak yayınlanan 3 adet bilimsel yayın bulunuyor. Bunlardan birisi Haziran ve Aralık aylarında olmak üzere senede iki kere yayınlanan Türk Psikoloji Dergisi. Bu dergide ampirik makaleleri, derleme makaleleri ve psikologlara yönelik ulusal politikalarla ilgili makaleler yer almakta. Bir diğer yayınımız yine Haziran ve Aralık aylarında olmak üzere senede iki kere yayınlanan Türk Psikoloji Yazıları. Türk Psikoloji Yazıları çoğunlukla bilimsel derleme makalelere yer vermekte.
Üçüncüsü ise Türk Psikoloji Bülteni’dir. Bu da yine Haziran ve Aralık aylarında olmak üzere senede iki kere yayınlanıyor. Türk Psikoloji Bülteni, profesyonel alandaki güncel tartışmalara, Türk Psikologlar Derneğinin faaliyetlerine ve üyelerini olduğu kadar halkı da bilgilendiren yazılara yer veriyor.
Türk Psikologlar Derneğinin yayınları arasında psikoloji eğitiminde kullanılmak üzere hem orijinal hem de çeviri ders kitapları da bulunuyor. Bunun yanında profesyoneller ve psikoloji öğrencileri için monografiler, kendine yardım kitapları ve halkı bilgilendirmeye yönelik broşürler de bulunuyor.
Derneğinizin Yeterlilik Kurulu var mı? Varsa yeterlilik sınavı yapılıyor mu?
Derneğimizin Yeterlilik Kurulu bulunmuyor. Ancak uygulama alanında yüksek kalite standartlarına ulaşabilmek amacıyla derneğimizin sertifikalı eğitimleri bulunuyor. Sertifikalı eğitimlerimizi geliştirmek, eğitim verilen alanları genişletmek ve eğitimlerin, hizmet içi eğitim statüsünde, alanda çalışan psikologlar için standart bir eğitim haline gelebilmesi amacıyla çalışmalarımıza yoğun bir biçimde devam ediyoruz.
Yapılıyorsa sınavlar hakkında bilgi verir misiniz?
Henüz Derneğimiz tarafından verilen bu tarz genel bir yeterlilik sınavı olmamasına rağmen, verilen her sertifikalı eğitimin sonunda, eğitimin içeriği ve eğitimciye bağlı olarak, çeşitli sınavlar yapılmakta. Bu sınavlarda başarılı olan meslektaşlarımız sertifika almaya hak kazanmaktalar.
Derneğinizin düzenlediği kongre ve diğer bilimsel etkinlikler hakkında bilgi verir misiniz?
Türk Psikologlar Derneği tarafından her iki yılda bir, Üniversitelerin Psikoloji Bölümleri ile ortaklaşa Ulusal Psikoloji Kongreleri düzenlenir. Kongreler araştırma makalelerini, vaka tartışmalarını, panelleri ve sempozyumları içerir. Düzenlenen her Ulusal Kongrenin sonunda, bir sonraki kongrenin bilimsel düzenlemesini üstlenecek olan psikoloji bölümü de belirlenir.
Ayrıca yine Türk Psikologlar Derneği ile üniversitelerin psikoloji bölümlerinin ortak çalışması sonucu, her iki yılda bir alanımıza büyük katkılarda bulunmuş olan Prof. Dr. Işık Savaşır hocamız anısına ‘Prof. Dr. Işık Savaşır Klinik Psikoloji Sempozyumu’ adı altında bir sempozyum düzenliyoruz. 2007 yılında üçüncüsü gerçekleştirilen sempozyumlarımızı düzenli olarak iki yılda bir düzenlenmeye devam ediyoruz. Yine Ulusal Kongrelerde olduğu gibi bir sonraki Sempozyumun, derneğimiz ve hangi psikoloji bölümü işbirliği ile gerçekleştirileceği, düzenlenen sempozyumun sonunda belirlenir.
Son olarak Türk Psikologlar Derneği uluslararası platformdaki Avrupa Psikoloji Dernekleri Federasyonu (EFPA) üyesi olarak yaptığı çalışmaları sonucunda iki yılda bir EFPA’nın himayesi altında gerçekleştirilen Avrupa Psikoloji Kongrelerinin 12. sini 2011 yılında İstanbul’da düzenleme şansını elde etti. (XII. Avrupa Psikoloji Kongresi, İstanbul, 2011).
Derneğin bilimsel çalışma gurupları var mı?
Derneğimizin bilimsel çalışma gruplarını size şu şekilde sıralayabiliriz Yasa Tasarısı Çalışma Kolu. Yasa Tasarısı Çalışma Kolu’muz psikoloji mesleğini Avrupa Birliği standartları ve Türk hukuk sistemine dayanarak tanımlaya-cak bir yasa tasarısı önerisi hazırlamak gibi önemli bir görevi üstlenmiş durumda. Önerinin tamamlanmış hali Türkiye Büyük Millet Meclisine sunuldu.
Eğitim Komisyonu. Bu komisyonumuz Türk Psikologlar Derneği üyelerinin profesyonel bilgi ve becerilerini tazelemelerine yardım etmek amacıyla eğitim kursları düzenliyor. Bu komisyonun görevi, hazırlanan eğitimleri denetlemek ve uygunluğuna karar vermek olmasının yanı sıra üyelerimize yönelik eğitimlerin belirli bir kalite standardı içinde verilmesini sağlamak. Aynı zamanda üyelerinin psikoloji bilimindeki yeniliklerden haberdar olmasını sağlamak amacıyla çalışma grupları, paneller ve sempozyumlar da düzenler.
Bir diğer komisyonumuz ise Etik İlkeler Komisyonu. Bu komisyonumuz Türkiye’deki psikoloji uygulamaları ve araştırmaları için etik standartlar oluşturma görevini üstlenmiş durumda. Aynı zamanda 2004 yılında gerçekleştirilen Genel Kurul’da ‘Türk Psikologlar Derneği üyeleri için Etik İlkeler’ kabul edilmiştir.
Bir de yayın komitemiz var. Yayın Komitesi dergiler, bülten, ders kitapları ve monograflar gibi yayınların basım sürecini yönetir.
Bunların dışında çalışma guruplarımız var. Bunlar da Akreditasyon Çalışma Gurubu, Trafik Çalışma Gurubu Test Bankası Çalışma Gurubu ve Halkla İlişkiler Komitesi olarak sıralanabilir.
Akreditasyon Çalışma Grubu Türkiye’de standart akreditasyon sürecini oluşturmak gibi çok önemli bir görevi üstlenmiş durumda. Bunun yanında bu grup Türkiye’deki psikoloji bölümleri, kitapları, sertifika ve eğitim programlarını akredite etmek amacıyla yoğun çalışmalar yürütmekte.
Trafik Çalışma Grubu psikologlar, toplum geneli ve devlet kurumları için oldukça yeni bir alan olan trafik psikolojisi alanını tanıtmak ve geliştirmeyi hedeflemektedir. Ayrıca trafik kazalarını azaltmak ve sürücü eğitimlerini amaçlayan araştırma projeleri yürütmekte.
Test Bankası Çalışma Grubu ise ülke içinde kullanımda olan bütün psikolojik testleri içeren bir veri bankası oluşturmak için çalışmakta. Çalışma grubu test kullanımında uluslararası bir standarda ulaşabilmek için Uluslararası Test Komisyonu (ITC) ve Avrupa Uygulamalı Psikoloji review’inin Uygulamalı Psikoloji Bilimsel Komitesi ile işbirliği içerisinde çalışmakta.
Halkla İlişkiler Komitesi de halkla, medya organlarıyla ve diğer dernek ve organizasyonlarla ilişkileri yürütmekte.
Üye olduğunuz uluslararası örgütler var mı? Yapılan ortak çalışmalar nelerdir?
Derneğimiz 1992’den itibaren Uluslararası Psikoloji Bilimi Birliği (IUPsyS ), 1993’ten itibaren Avrupa Psikoloji Dernekleri Federasyonu (EFPA ) üyesidir.
EFPA Komite ve Çalışma Grubu üyeliklerimizi Bilimsel Komite, Eğitim Sistemindeki Psikologlar Afet ve Kriz Psikolojisi Trafik Psikolojisi Çalışma Grubu olarak sıralayabiliriz.
Türk Psikologlar Derneği adı geçen kuruluşların bütün etkinliklerine temsilcilerle birlikte katılmakta ve diğer ülkelerden meslektaşlarıyla bir araya gelerek Türkiye’de Psikoloji biliminin ilerlemesi adına çalışmalarda bulunmaktadır. Son yıllarda bu faaliyetler, çalışma gruplarına aktif katılım yoluyla hız kazanmış ve bu ivmenin bir sonucu olarak da Avrupa Psikoloji Dernekleri Federasyonunun himayesi altında gerçekleştirilen Avrupa Psikoloji Kongrelerinin 12. sinin 2011 yılında Derneğimiz tarafından İstanbul’da düzenlenmesine karar verilmiştir.
Dernek gelirleri nelerdir?
Türk Psikologlar Derneği gelir kalemleri, üye aidat gelirleri, eğitim gelirleri, yayın gelirleri, bağış gelirleri, kongre ve sempozyum gelirleri, proje gelirleri, faiz gelirleri, iktisadi işletme gelirleri şeklinde sıralanabilir
Derneğimiz tarafından elde edilen gelirlerin tümü yine üyelerimiz için derneğimizi geliştirmek amaçlı olarak kullanılmakta.
Aidat gelirleri dernek gelirlerinin ne kadarını oluşturuyor? Her üye aidat ödüyor mu? Ödenmediği taktirde uygulanan yaptırımlar nelerdir?
Her üye aidatını ödememekte. Dernek olarak yıllık üye aidatlarını ödemeyen üyelerimize bir yaptırım söz konusu değil.
Branşınızla ilgili uzmanlık eğitim süresini yeterli/ fazla buluyor musunuz?
Türkiye’de psikoloji lisans eğitimi süresi 4 yıldır. Uzmanlık eğitimi olan yüksek lisans eğitimi süresi ise 2 yıl. Yani Türkiye’de uzmanlığını almak isteyen kişiler 4+2 yıl eğitim almak zorundalar. Avrupa genelinde ise sistem 5+1 şeklindedir. Avrupa’daki meslektaşlarımıza denk bir eğitim sisteminin Türkiye’deki psikoloji uzmanlık eğitimlerine uyarlanması konusu gündemdedir. Ancak henüz bir fikir birliğine varılmış değil. Konuyla ilgili tartışmalar halen devam ediyor.
Türkiye’de branşınızla ilgili psikologların sayısında bir eksiklik veya fazlalık söz konusu mu?
Türkiye’de psikologların sayısından öte daha önemli bir konu olarak göze çarpan husus yapılan yasal düzenlemeler sonucunda hem devlet kurumlarında hem de özel kurumlarda istihdam edilen psikolog sayısının gün geçtikçe azalmasıdır. Psikologların halen bir meslek yasası olmadığı için meslektaşlarımızın aleyhine olabilecek bu tür düzenlemelerle ilgili olarak mağduriyetlerini azaltmak ve bir meslek yasasına kavuşmalarını sağlamak yolundaki çalışmalar Türk Psikologlar Derneği tarafından büyük bir hızla ve titizlikle sürdürmekteyiz.
Derneğinizin kısa veya uzun vadede gerçekleştirmeyi düşündüğü hedefleri nelerdir?
Türk Psikologlar Derneği olarak hedeflerimizi profesyonel psikologlar odasını kurmak, klinik uygulama ve araştırmaların yürütülebileceği bir enstitü kurmak, hem yerel hem de uluslararası platformda psikolojinin ilerlemesi ve gelişmesi yönünde daha aktif rol oynamak, geniş alana yayılan kamu yararı faaliyetleri planlamak ve uygulamak, Türkiye’de bilimsel alandaki yenilikleri desteklemek ve bilimsel alandaki ilerlemelere katkı sağlamak olarak sıralayabiliriz.
Teşekkürler.
Künye 3 Haziran 2007 tarihinde yapılan seçimli genel kurulla göreve başlayan üyeler:
Kuruluş tarihi: 1976
Üye sayısı: 2358
Kamu yayarı statüsü: Var
Şubeleri: İstanbul, İzmir, Bursa, MersinYönetim Kurulu
Dernek Genel Başkanı
Doç. Dr. Gonca Soygüt
Dernek Genel Başkan Yardımcısı
Doç. Dr. Doğan Kökdemir, Dr. Okan Cem Çırakoğlu
Genel Sekreter
Dr. Sedat Işıklı
Sayman Üye
Psk. Bilge Alpdündar
Yönetim Kurulu Üyeleri
Doç. Dr. Şennur Kışlak, Dr. Sait Uluç, Yrd. Doç. Dr. Hale Aksuna, Psk. Kemal Yerlikaya, Uzm. Psk. Seren Akıncı, Dr. Derya Hasta,
Yönetim Kurulu Yedek Üyeleri
Dr. Nihal Kale, Uzm. Psk. Füsun Oktay, Uzm. Psk. İmran Kezer, Psk. Pınar Altınışık, Uzm. Psk. Gülnur Tekeli
Denetleme Kurulu Üyeleri
Doç. Dr. Elif Kabakçı, Dr. Nursen Oral, Dr. Banu Yılmaz
Denetleme Kurulu Yedek Üyeleri
Dr. Senar Batur, Uzm. Psk. Sevda Sakarya, Doç. Dr. Zeynep Manoğlu
Yayınlar
Türk Psikoloji Dergisi, Türk Psikoloji Yazıları, Türk Psikoloji Bülteni (Süreli yayınlar)
Yazışma adresi:
Türk Psikologlar Derneği Genel Merkez (Adres: Meşrutiyet Cad. No: 22/12 Kızılay/Ankara
Tel: 0 312 425 6765 • Faks: 0 312 417 4059
Web: www.psikolog.org.tr
22/10/2007
|
