Dernekleri tanıttığımız sayfamızın bu haftaki konuğu Türk Toraks Derneği Başkanı Prof. Dr. Eyüp Sabri Uçan
Derneğiniz ne zaman kuruldu, tarihçesini kısaca anlatır mısınız?
Türk Toraks Derneği Türkiye’deki akciğer hastalıkları sorunlarını çözmek, bu alanda gelişmeler elde etmek, koruyucu hekimliği öne çıkartmak ve bu alanda çalışan hekimlerin derinlemesine bilgi üretmelerini sağlamak amacıyla 1992 yılında kurulmuştur. Derneğimizin kurucu Başkanı Prof. Dr. Y. İzzettin Barış’tır. Daha sonra Prof. Dr. Tuğrul Çavdar, Prof. Dr. Ali Kocabaş, Prof. Dr. Haluk Türktaş başkanlık yapmıştır. Ben derneğin beşinci başkanıyım. Derneğimiz tüm Türkiye’yi kapsayan bir uzmanlık derneği, aynı zamanda bir sivil toplum örgütüdür.
Genel olarak derneğinizin faaliyet alanları nedir?
Türk Toraks Derneği göğüs hastalıkları alanında çalışan ulusal bir uzmanlık derneğidir. Üyelerinin özlük haklarını korumaya çalışan, Sağlık Bakanlığı, Türk Tabipleri Birliğiyle ulusal programlar üreten, amaçları içinde akciğer sağlığını geliştirmek, akciğer hastalıkları sıklığını azaltmak, koruyucu hekimliği öne çıkartmak ve bu konularda projeler üretmek olan bir derneğiz.
Alanınızda başka dernekler de hizmet veriyor mu?
Alanımızda akciğer hastalıklarına yönelik faaliyet gösteren küçük dernekler var ama bu kadar örgütlü, tüm ülkeye yayılmış bizden başka bir dernek yok.
Derneğinize kimler üye olabiliyor? Şu anki üye sayınız nedir?
2130 üyemiz var. İç hastalıkları uzmanları, onkoloji uzmanları, enfeksiyon hastalıkları uzmanları, patoloji uzmanları, çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanları, göğüs cerrahisi uzmanları ve verem savaş dispanserinde çalışan pratisyen hekimler üye profilimizi oluşturuyor. Göğüs hastalıkları dalındaki en geniş katılıma sahip ulusal dernek Türk Toraks Derneği’dir.
Türkiye’de alanınızla ilgili hekimlerin yüzde kaçı derneğinize üye?
Temelde göğüs hastalıkları uzmanlarının yüzde doksanından fazlası derneğimize üyedir. Genel kurul ve üye seçimleri ne kadar sürede bir yapılıyor? Seçimler en son hangi tarihte yapıldı? Genel kurul iki yılda bir yapılır. Genel kurula derneğin merkez yönetim kurulu üyeleri, şube başkanları, çalışma grubu başkanları, dergi editörleri ve şubelerde her 10 üyeye karşılık seçilen bir delege (Örneğin 400 üyesi olan bir şubeden 40 delege gelir) katılır. Sonuçta 200’e yakın delegenin katılımıyla merkez yönetim kurulu belirlenir. Merkez yönetim kurulu 9 kişiden oluşur. Türk Toraks Derneği’ni diğer derneklerden ayıran bir özelliği de merkez yönetim kurulu üyelerinin görev ismiyle seçilmeleridir. Belirlenen 9 kişi kendi içinde işbölümü yapmaz, var olan pozisyon için aday olurlar ve herkes kime ve neden oy verdiğini bilir. En son seçimli genel kurul 1 Temmuz 2006’da yapıldı.
Derneğinizin şubesi var mı? Şubelerin bulunduğu iller hangileri?
Türkiye’nin değişik coğrafi bölgelerine yayılmış 15 şubemiz, 57 de il temsilciliği var. Şubelerimiz; İstanbul, Marmara, İzmir, Batı Karadeniz, Ankara, Batı Anadolu, İç Anadolu, Akdeniz, Orta Karadeniz, Orta Anadolu, Çukurova, Doğu Karadeniz, Güneydoğu Anadolu, Kuzeydoğu Anadolu, Doğu Anadolu’dur.
Derneğiniz tarafından yayınlanan periyodik bir bilimsel yayınınız var mı?
6 farklı dergi yayınlıyoruz. Yılda 1 veya 2 tane Toraks Kitabı yayınlanır. Türkçe ve İngilizce makalelerin basıldığı iki ayrı Toraks Dergisi var. Avrupa Solunum Derneği’nin Türkçe çevirisini de yayınlıyoruz. Ayrıca derneğimiz hastalara yönelik hasta kitapları hazırlar. Hastaların farkındalıklarını arttırmak, bilinçlerini yükseltmek, hastalıklarını tanımalarını sağlamak amacıyla astım, KOAH, pnömoni gibi alanlarda kitaplar yayınlıyoruz.
Yeterlilik kurulu var mı?
Türk Toraks Derneği, Türk Göğüs Hastalıkları Derneği Yeterlik Kurulunu oluşturan derneklerden biridir. 6-7 yıldan beri yeterlik kurulumuz vardır.
Yeterlilik sınavı yapıyor musunuz?
Bugüne kadar 5 board sınavı yaptık. Yaklaşık 400 civarında Türk Göğüs Hastalıkları Board Sertifikasına sahip üyemiz var.
Derneğinizin kamu yararı statüsü var mı?
Türk adını almış bir derneğiz ama kamu yararı statümüz henüz yok.
Üyeler arasında iletişimi nasıl sağlıyorsunuz? Derneğinizin mail grubu ya da web sayfası var mı?
Çok sık güncellenen bir web sayfamız var. Üyelerle iletişim sağladığımız, genel merkez duyurularının, yasal süreçlerin anlatıldığı bir de bülten yayınlıyoruz.
Derneğinizin düzenlediği kongre ve diğer bilimsel etkinlikler hakkında bilgi verir misiniz?
Türk Toraks Derneğinin uzmanlık derneklerinden farklı olarak bir okulu var. Yönetim kurulu üyelerinden biri okul başkanıdır. Asistanlar, Türkiye’deki değişik fakültelerde ve göğüs hastanelerinde çalışan hocalardan ders alırlar, pratik yaparlar. Amacımız Türkiye’deki göğüs hastalıkları alanında eğitim çıtasını yükseltmek ve standardizasyonu sağlamaktır. Bu kış okulu ücretsizdir, asistanlar gelirler ve konaklama masrafları da dernek tarafından karşılanmak üzere 4 gün boyunca eğitim alırlar.
Bir başka eğitim etkinliği mesleki gelişim kursudur. Sahada çalışan uzmanlara yönelik olarak bu eğitim her yıl ücretsiz verilir. Uzmanlara kendilerini güncelleyebilmeleri, var olan gelişmeleri yakından takip edebilmeleri için 3 gün boyunca bilgi sunulur. Bu bilgi sahada kullanabilecekleri güncel bilgi aktarımıdır. Her yıl kış okullarına yaklaşık 100 civarında asistan katılır. Mesleki gelişim kurslarına da 100 civarında uzman katılır. Diğer bir eğitim etkinliğimiz merkezi kurs, akademik gelişim kursudur. Eğitici pozisyonunda çalışan üyelerimizin son gelişmelerden haberdar olmaları için yapılan kurslardır. Ankara ya da İstanbul’da yapılır. Bu kurslar Avrupa Solunum Derneği, Amerikan Toraks Derneği ile ortaklaşa ve yine ücretsiz yapılır. Kursların bazıları Avrupa’da 500 ile 1000 Euro civarında para talep edilerek yapılırken benzer eğiticiler Türkiye’ye gelir ve sıfır liraya kurs verir.
Sahada çalışan uzmanlar için yoğun bakım, uyku gibi alanlarda yetişmiş insan sayısını arttırmak için kurslar hazırlanır. Bu kurslarda bir haftalık kuramsal ders verilir, bir ay da gelişmiş bir yoğun bakım ünitesinde pratik eğitim yapılır. Bunların dışında bir de kongrede günübirlik yapılan kurslar var. Derneğimizin bir başka etkinliği de Sağlık Bakanlığıyla ortak yürütülen projelerdir. Sağlık Bakanlığı ile kronik akciğer hastalıklarının önlenmesi için bir proje yürütüyoruz. Bu projenin bir diğer muhatabı Dünya Sağlık Örgütüdür, Türkiye’deki muhatabı ise Türk Toraks Derneğidir. Tütün mücadelesi, sigaranın bıraktırılması, sigara tüketiminin azaltılması için mücadele veriyoruz. Burada da gene Sağlık Bakanlığı ve Türk Tabipleri Birliği ile birlikte hareket ediyoruz. Kısa bir süre önce de göğüs hastalıkları hemşireliği sempozyumu yaptık. Göğüs hastalıklarında çalışan klinik sorumlusu, başhemşire pozisyonundaki 80 hemşireyle İzmir’de, eğitim düzeylerini yükseltmeye yarayacak 3 günlük bir sempozyum düzenledik.. Solunum fonksiyonu testi laboratuarlarında çalışan spirometre teknikerleri için de eğitim kursu organize ettik. Bu da Ankara’da yapıldı ve üç gün sürdü.
Yılda bir kez kongre düzenliyoruz. Ortalama olarak 800 ile 2000 kişinin katıldığı bir kongre oluyor.
Derneğin bilimsel çalışma grupları var mı?
Türk Toraks Derneğinin göğüs hastalıklarının önemli alanlarında 16 çalışma grubu vardır. KOAH, astım, tüberküloz, akciğer kanseri, tütün, göğüs cerrahisi, çocuk göğüs hastalıkları gibi alanlarda 16 çalışma grubu vardır. Çalışma grupları yılda en az iki kez toplanırlar, projeler üretirler. Çok merkezi çalışmalar üretmeye çalışırlar. Örneğin akciğer kanseri çalışma grubu Türkiye’nin kanser haritasını yaptı. Her yıl sonbahar aylarında Toraks Derneği sempozyumları yapılır.bugüne kadar astım, KOAH, tüberküloz, meslek hastalıkları ve tütün sempozyumları yapıldı. Kongrelerden farklı olarak tek bir konu başlığı altında yapılan bu sempozyumlar 3 gün boyunca konuya ilgisi olan üyelerimizin katılımıyla daha derinlikli oluyor. Bu yılki sempozyum konusu akciğer kanseri. Bu yılın bir başka etkinliği Dünya Astım Kongresi oldu.
Üye olduğunuz uluslararası örgütler var mı? Yapılan ortak çalışmalar nelerdir?
Dünya sağlık örgütleriyle çok yoğun ilişkilerimiz var. Kronik akciğer kanserinin önlenmesi projesinde dünyadaki 8 büyük uluslararası dernekle işbirliği içinde çalıştık. American Thoracic Society (ATS) ve The European Respiratory Society (ERS) ile işbirliğimiz var. ERS’nin oluşturduğu Avrupa Solunum Dernekleri Forumunun Türkiye temsilcisiyiz.
Dernek gelirleri nelerdir?
Kongre gelirleri ve üyelik aidatları var. Aidat yıllık 25 YTL’dir. Toplanan paraların çok büyük bir kısmı o yıl yapılan bilimsel etkinliklere gider. Derneğin bu nedenle çok büyük bir maddi gücü yoktur.
Branşınızla ilgili uzmanlık eğitim süresini yeterli/fazla buluyor musunuz?
Şu anda eğitim 5 yıla çıktı, daha önce 4 yıldı. Bunun yaklaşık 2 yılı iç hastalıkları eğitimi içinde, geri kalan 3 yılı da yoğun olarak göğüs hastalıkları eğitimi içinde geçecek. Branşımızın ulusal uzmanlık yapısına baktığınız zaman 5 yıllık göğüs hastalıkları eğitiminin iki yılı dahiliyede olmak üzere çok uygun olduğunu düşünüyoruz. Üst uzmanlık alanlarımız var. Bunların geliştirilmesi ve bu uzmanlık alanlarının içinin doldurulması için çaba gösteriyoruz. Alerji, yoğun bakım ve uyku göğüs hastalıklarının üst uzmanlık alanlarıdır. Bu konuda yetişmiş insan gücü sayısını arttırmak ve bu alanda yetkinliği sağlamak için mesleki kurslar düzenliyoruz. Hedefimiz üst uzmanlık alanında gerekli altyapının oluşmasını sağlamaktır. Bunu önemli ölçüde başardığımızı düşünüyorum. Bu beş yıl içinde verilen çekirdek eğitim müfredatı konusunda Avrupa Solunum Derneği ile ortaklaşa bir platformda çalışarak çekirdek bir müfredat belirledik. Göğüs Hastalıklarında Avrupa Çekirdek Müfredatı(HERMES) değişik ülkelerdeki uzmanlık eğitiminin harmonizasyonunu, eşgüdümü amaçlayan bir platformdur. Avrupa’daki göğüs hastalıklarının olmazsa olmazı, çekirdek müfredatı bu sayede ülkemizle örtüştürülmüş oldu. Bu gelecek açısından önemli. Hedefimiz, Türkiye’de uzman olan bir bireyin Avrupa’daki meslektaşının alması gereken tüm eğitimi almış olması, onunla aynı donanıma sahip olması ve Avrupa’da göğüs hastalıkları uzmanlığı yapabilecek sertifikaya sahip olabilmesidir. İlk aşamayı başardığımızı düşünüyoruz, çekirdek müfredatı benzer hale getirdik. Bir sonraki basamakta bunun yaşama geçirilmesini istiyoruz. TTB, Sağlık Bakanlığı ile yakın ilişki içindeyiz. Sürecin içinde, yasalar çıkmadan taslak halindeyken varlık göstermeye çalıştık. Uzmanlık alanımızı ya da hastalarımızı ilgilendiren sorun varsa bunu çözmeye çalıştık. Tütün yayasıyla ilgili mücadelemiz oldu. 4207 sayılı yasanın çıkması için büyük çabalarımız oldu. Formula 1 dolayısıyla yasanın delinme girişimleri oldu geçtiğimiz yıllarda. Bu ülkede tamamıyla sigarasız kapalı ortam hedefliyoruz.
Türkiye üzerinde büyük bir oyun oynanıyor. Türkiye tütün üreten bir ülkeydi ama giderek az tütün üreten bir ülke haline getirildi. Çünkü daha çok Amerikan tütünü kullanılıyor. Türkiye’deki tütün üreticisi mağdur olmuş durumda. Tütün üretimindeki azalma trendi aynı oranda tütün tüketiminde görülmüyor. Gelecek on yıllarda akciğer kanseri sıklığı artacak. Bir ülkeye tütün satarsanız 20 yıl sonra da akciğer kanseri tanısını koymak için bronkoskop, bilgisayar tomografi makinesi, MR satarsanız, kanser ilaçları, anjiyo makineleri, stentler satarsanız. Çirkin bir oyun. Türkiye’nin bu oyuna gelmemesi için insanlarda farkındalık yaratmaya çalışıyoruz.
Türkiye’de branşınızla ilgili hekim sayısında bir eksiklik veya fazlalık söz konusu mu?
Türkiye’deki ulusal hastalık yükünü biliyoruz. KOAH, astım, tüberküloz hasta sayısını biliyoruz. Ama ulusal hasta yükünü bilmek bu alanda kaç hekime ihtiyaç olduğunu bilmek anlamına gelmiyor. Bunu kestirmek zor çünkü sağlık sistemi ciddi yapılanma değişikliği içinde, hastalık tirajları değişti. Şu anda toz duman içinde Türkiye’de göğüs hastalıkları uzman sayısı azdır-çoktur demek mümkün değil. Çünkü hastalık yüküyle insan gücü arasında ilişki kuracak veri yok elimizde.
Derneğinizin kısa veya uzun vadede gerçekleştirmeyi düşündüğü hedefleri nelerdir?
Temel hedefimiz, ulusal akciğer sağlığını geliştirmek, önlenebilir akciğer hastalıklarının ülkemizdeki sıklığını azaltmak, tütün kullanım sıklığını azaltmak, tütün kontrolünü sağlamak, pinömoni, tüberküloz gibi önlenebilir enfeksiyon hastalıklarını azaltmak, tüberkülozda doğrudan gözetim tedavi stratejisinin yurt çapında yayılmasını sağlamak, kendi alanımızda yetişmiş insan gücü sayısını arttırmak, insan gücü standardını sağlamak ve eğitim düzeylerini yükseltmek önde gelen hedeflerimizdendir. Ayrıca bölge ülkeleri için örnek model oluşturmak ve bu ülkeler içinde önder ülke olarak bölgesel girişimler-açılımlar yapmaktayız. Bunlardan birini Türk Toraks Derneği 5 yıl önce başlattı.
Teşekkürler.
10/09/2007
Kuruluş tarihi : 1992
Üye sayısı : 2130
Yayınlar : Toraks Dergisi, Toraks kitapları, Turkish Respiratory Journal
Şubeler : İstanbul, Marmara, İzmir, Batı Karadeniz, Ankara, Batı Anadolu, İç Anadolu, Akdeniz, Orta Karadeniz, Orta Anadolu, Çukurova, Doğu Karadeniz, Güneydoğu Anadolu, Kuzeydoğu Anadolu, Doğu Anadolu
Kamu yararı statüsü : Yok
Adresi : Turan Güneş Bulvarı, Koyunlu Sitesi No: 175/19 Oran – Ankara
Tel : 0312 490 40 50 |
Faks : 0312 490 41 42
E-posta : toraks@toraks.org.tr
Web : www.toraks.org.tr
1 Temmuz 2006’da yapılan seçimli genel kurulla göreve başlayan üyeler:
Yönetim Kurulu
Dernek Genel Başkanı : Dr. Eyüp Sabri Uçan
I. Başkan Yardımcısı : Dr. Haluk Türktaş
II.. Başkan Yardımcı : Dr. Muzaffer Metintaş
Genel Sekreter : Dr. Çağlar Çuhadaroğlu
Mali Sekreter : Dr. Sema Canbakan
Okul Başkanı : Dr. Tevfik Özlü
Bilimsel Komite Başkanı : Dr. Toros Selçuk
Dış İlişkiler Sorumlusu : Dr. Arzu Yorgancıoğlu
Bülten ve Internet Sorumlusu : Dr. Güngör Çamsarı
Yönetim Kurulu Yedek Üyeleri
Genel Başkan : Dr. Oya İtil
1. Başkan Yardımcısı : Dr. Ali Kocabaş
2. Başkan Yardımcısı : Dr. Sadık Ardıç
Genel Sekreter : Dr. Esen Kıyan
Mali Sekreter : Dr. Sema Canbakan
Okul Başkanı : Dr. İbrahim Akkurt
Bilimsel Komite Başkanı : Dr. Özlem Özdemir
Dış İlişkiler Sorumlusu : Dr. Hasan Bayram
Bülten-İnternet Sorumlusu : Dr. Hatice Türker
Denetleme Kurulu Üyeleri
Dr. Numan Ekim
Dr. Orhan Arseven
Dr. Haluk Çalışır
Denetleme Kurulu Yedek Üyeleri
Dr. Oğuz Kılınç
Dr. İnci Gülmez
Dr. Serir Aktoğu
Etik Kurul Üyeleri
Dr. Zeynep Mısırlıgil
Dr. Numan Numanoğlu
Dr. Sema Umut
Dr. Fuat Kalyoncu
Dr. Feyza Erkan
|