YAZARLAR

Tüm Yazarlar

Beynimizdeki YÖK yasasıProf. Dr. Gazi ÖZDEMİR

Türk Beyin Damar Hastaliklari Dernegi Kurucu Baskanı

Prof. Dr. Gazi ÖZDEMİR

27.10.2003, Pazartesi

Tüm Yazıları
Beynimizde bulunan 100 milyar civarındaki sinir hücresi birkaç milyon veya milyarlık çalışma grupları oluşturur ve ekip halinde çalışırlar. Her bir grup belirli bir görev için özdeşleşmiştir. Beyinde bireysel çalışma yoktur. Her bir gruptaki tüm hücreler ahenk içinde (senkron) görevlerini yaparken sadece vücudumuzun yaşamını ve sağlıklılığını devam ettirme yanında gelişmesini de sağlamak temel prensibine uyarlar. Grup çalışmasında kararı grup bireylerinin çoğunluğu verir, başkanlık yoktur.

Dolayısıyla başkanın kulluğu ve başkan kararı değil grup kararı söz konusudur. Bir grup görevini yerine getireceği zaman görevle doğrudan veya dolaylı diğer merkezlerle de diyaloga girer, görüşlerini alır ve gerekli olumlu veya olumsuz ikazlarını göz önünde bulundurduktan sonra nihai kararını vererek görevine ilişkin emrini oluşturur. Beynin bir yarı küresindeki bir grup çalışınca hemen komşu bir merkez veya diğer yarı küredeki başka bir grup devreye girer ve çalışanın çalışma sınırını aşmaması için onu uyarır, yanlış bir iş yapmakta ise onu düzeltir. Beynimizin çalışmasında mükemmel bir ödüllendirme yanında, tavizsiz bir denetleme ve belirlenen bir hatayı affetmeyip mutlak bir cezalandırma prensibi vardır. Diğer bir prensip ise mutlak bir eşitlik değil, fırsat eşitliği olması ve hakkın dağıtımında adaletin uygulanmasıdır. Bu prensiplere baktığımızda YÖK yasasının şöyle olması kaçınılmaz olmaktadır:

* Her üniversite birer görev grubu olduğuna göre bunlar mali, idari ve bilimsel özgürlük ve özerklikte olmalı. Sayıştay, Devlet Denetleme Kurulu, Yüksek Öğretim Denetleme Kurulu, Senato, Fakülte Yönetim Kurulunun denetlemeleri dışında her karar ve aktivite şeffaf ve toplumsal eleştiriye açık olmalı.

* Yüksek Öğretim bir makama bağlanacaksa bu makam siyasetten arınmış olan Cumhurbaşkanlığı olmalı.

* Yüksek Öğretim Yasası sadece Rektörlerden oluşmuş ve başkanlığın sıra ve kura ile belirlendiği bir Rektör tarafından ve birer aylık süre ile yapıldığı Üniversiteler Arası Kurul (ÜAK) tarafından yapılıp Cumhurbaşkanınca onaylanmalıdır. ÜAK akademik, planlama ve organizasyon üst karar organı olmalı.

* ÜKA'ya bağlı, öneri ve görüş üreten alt kurullar olarak a) Yüksek Denetleme Kurulu (ÜAK üyeleri seçer, çoğu Hukuk gibi idari branşlı), b) Yüksek Öğretim Kurulu (Organizasyon, planlama, Bakanlıklarla köprü) (Hükümetten de üyeli), c) Akademik Yeterlilik ve Jüri Oluşturma Kurulu (AYJOK) (Her 3 branştan 3 er üye), d) Akreditasyon ve Bilim Etik Kurulu (Etik konular için), e) Sosyal Konsey

* Rektör sadece a) Üniversite Senatosu (Her alandan en kıdemli 3'er ve performansı en yüksek birer Prof. Yönetim Kurulu kararlarını filtre görevinde ve disiplin kurulu) ve b) Ü. Yönetim Kuruluna (Dekanlar, müdürlerden oluşmalı. Akademik, idari ve mali kararlar) ve c) Üniversite Sosyal Kurullarına başkanlık yapsın, kurulların aldığı kararların uygulayıcısı olsun ve Üniversiteyi temsil etsin. Dört yıl için bir defalığına ve tüm öğretim üyelerinin seçimi ile Cumhurbaşkanınca atansın. En az 15-20 yıllık öğretim üyesi, en az 5 yıl aynı üniversitede çalışan ve performansı ilk 10 prof. arasında olan aday olabilsin.

* Yeni kurulan üniversite için 2 Rektör adayını ÜAK Cumhurbaşkanına önermeli

* Dekan adayı yine rektör adayı kurallarında olsun ve bir dönem için seçimle gelsin, kurulların kararlarını uygulasın. Tıp Fak. Hast Başhekimi Dekan Yardımcısı olarak Dekan ve Yön. Kuruluna sorumlu olsun.

* Bölüm, Anabilim ve Bilim Dalı başkanları tam gün veya part-time çalışanlar içinden kıdem ve performansına göre doğrudan (seçimsiz) atansınlar. Kurulların her konudaki kararlarının (Görüş değil) uygulayıcısı olsunlar.

* Fakülte Yönetim Kurulu Bölüm ve Anabilim Dalı Başkanlarından (Eğitim, planlama), Yönetim Kurulu (Akademik, mali ve idari kararlar) ise her bölümden kıdem veya performansı en yüksek 3 prof., 2 doç., 1 yard. doç., 1 asistan ve 1 öğrenci temsilcisinden oluşmalı. Her sınıftan en yüksek notlu bir öğrenci belirlenip, ilgili toplantılara çağırılmalı.

* Prof., Doç. ve Yard. Doç. kadroları norm kadro olarak ve üniversitelerce ÜAK'ya bildirilip AYJOK tarafından Ülke genelinde ve tek merkezden ilan edilmeli, performans kriterlerine göre yeterliliği olanlar kadro bildiren Rektörlüklere bildirilmeli. Başvuruları her üniversite değerlendirip kendi atamalı.

* Kazanılmış haklar gasp edilmemeli.

* Başkan kurulu değil, karar verici kurulların da bu yetkisi denetlenmeli ve hesap verebilirlikli olmalı.

* Akademik performans idari görev önceliği, araştırma desteği, yurt içi-yurt dışı toplantı hakkı gibi artılarla çok iyi primlendirilmeli. Performansı düşük olanlar ise olumsuzluklarla değerlendirilmeli.

* Her üniversite yapılanma özelliklerine göre kendi akademik performans kriter ve puanlarını belirlemeli.

* İdareci konumundaki öğretim üyesi ilgili kurumun en üst kurulunun veya seçmenlerin 2/3'sinin kararı ile görevden alınabilmelidir (Yüksek Öğretim Denetleme Kurulu'nun görüşünden sonra ÜAK kesinliği ile).

Yorum yazmak için tıklayınız

Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan Medimagazin veya medimagazin.com.tr sorumlu tutulamaz.

Bu konuya yorum yazılmamıştır.
Yazarlar
SON HABERLER
#MedimagazinHİT (HAFTALIK)
#MedimagazinHİT (AYLIK)
ETKİNLİKLER
TarihEtkinlikKategoriYer