YAZARLAR

Tüm Yazarlar

2006 İstanbul Deprem Tatbikatı Uz. Dr. Ülkümen RODOPLU

Avrupa Acil Tıp Derneği II. Başkanı

Uz. Dr. Ülkümen RODOPLU

05.02.2007, Pazartesi

Tüm Yazıları
Tatbikatların amacı başarılı olmak değil; hatalı olanı ortaya koymaktır. Büyük bir deprem bekleyen İstanbul’da 7 Kasım 2006 günü, “Afet-2006 Arama ve Kurtarma tatbikatı” yapıldı. Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Araştırma Enstitüsü’nün saat 11:00’da 7.2 büyüklüğündeki depremi bildirmesiyle başlayan tatbikat, Bayrampaşa, Bağcılar, Kartal, Maltepe ve Eminönü ilçelerinde gerçekleştirildi ve 9 Kasım perşembe günü saat 15:00’da değerlendirme toplantısı ile sona erdi.

Tatbikatta 257 resmi ve özel kurum ve kuruluş ile 21 gönüllü kuruluştan toplam 5 bin 644 kişi,1469 araçla katıldı. Tatbikata 125 bin kamu personeli ve okullarla birlikte üç milyon kişi katıldı.

Kamu ve özel kuruluşlarının, Türk Silahlı Kuvvetleri ile birlikte gerçekleştirdiği tatbikata farklı 8 ilden gelen ekipler de yardım etti. Ankara, İzmir, Bursa, Sakarya Arama-Kurtarma Birlik Müdürlüğü ekipleri ile Kocaeli, Kırklareli, Tekirdağ, Edirne valilikleri bünyesindeki arama-kurtarma takımları, belirli saatlerde enkazın olduğu bölgeye ulaştı.

Tatbikat değerlendirme ve görüşler
1. İstanbul’da ilk kez bu boyutta bir tatbikat yapıldı. Başlangıç olması açısından ne kadar iyi ve yerinde bir uygulama olsa da bunca sene beklemek ve ertelemek o denli düşündürücüdür.

2. Tatbikatların en önemli kısmı sonuç ve değerlendirme kısmıdır. Üç gün süren tatbikat sonunda nerede hata yapıldı, nerede başarılı, nerede yetersiz ve nerede düzeltme gerektiği tartışılmadı. Yapıldıysa bile, kamuoyu ile, İstanbul halkı ve tüm Türkiye ile tartışılmadı. Tatbikattan çıkarılacak dersler halktan adeta saklandı. Bu da tatbikat için harcanan bunca zamana, paraya ve emeğe yazık olduğunu düşündürmektedir.

3. Okullarda yapılan uygulamalar bazı hatalarla doludur. Bunu görmek çok üzücüdür. Deprem anonsu ile birlikte öğrenci ve öğretmenlerin sıraların altına girerek korunmaya çalıştıklarına tanık olduk. Deprem tatbikatını hazırlayanların ülkemiz şartlarına uygun korunma ve ilkyardım konusunda yeterince inceleme yapmadıkları, bu konuda ülkemizde geniş deneyime sahip sivil toplum örgütleriyle, üniversitelerle, arama kurtarma ekipleriyle yeterli işbirliği yapmadığı ortaya çıkmıştır. Marmara depreminde de görüldüğü gibi, ülkemizde binalar yıkılmakta ve insanların büyük çoğunluğu binaların altında kalarak can vermektedir. Sıraların altına girerek saklanmanın, korunmaya çalışmanın, Japonya, ABD gibi ülkelerde kullanılabilen bir yöntem olduğunu biliyoruz. Binaların, özellikle de okul, yurt gibi kamu binalarının çok güvenilir ve sağlam olmadığı ülkemizde sıra altına girmek ne kadar koruyucu olacaktır?

4. Belediye, güvenlik birimleri, Sivil Savunma, Türk Silahlı Kuvvetleri arasında işbirliği yapılması çok önemlidir. Afetlere hazırlık konusunda bu işbirliği çok önemlidir. Bunun başlatılması ne kadar önemliyse, devam ettirilmesi de o kadar gereklidir. Geciken işbirliğinin sadece deprem için değil, diğer afetler için de gerekli olduğu ortadadır.

5. Bu tatbikatların halka bazı mesajları iletmek için de kullanılması gerekmektedir. İstanbul tatbikatında bu iş ne yazık ki yapılamamıştır. Tatbikatlarda, korunma, deprem bilincinin yerleşmesi, ilkyardım gibi halkı birebir ilgilendiren konularda önemli bazı bilgilerin sunulabileceği yeterli ve uygun ortam vardır. Ancak, İstanbul tatbikatında bu konu ne yazık ki göz ardı edilmiş ve fırsat kaçırılmıştır. Tatbikat ile ilgili olarak insanların kafasında kalan, geciken ambulans ve sağlık görevlileri, belediye görevlilerinin kullanmakta zorlandığı araçlar ve yangın söndürmekte kullanılan aracın gazetecilerin ve görevlilerin üzerine su sıktığı görüntüler kalmıştır. Bunun en önemli nedenleri de, planlama aşamasında yeterli ortak çalışma yapılmaması ve basın görevlilerinin bilgilendirilmesidir.

6. Tatbikatın lojistik desteği dahil, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne 1 milyon 250 bin YTL’ye mal olduğu açıklanmıştır. Bu miktar çok fazladır. Yapılan harcamanın neden bu kadar fazla olduğu Türk halkına mutlaka açıklanmalıdır.

7. Tatbikatta gözardı edilen önemli bir diğer konu da halkın depreme karşı bilinçlenmesinin sağlanmasıdır.

“Herkesin kendi afet eylem planı olması gerekir”
İster evinizde, işyerinizde veya okulda olun, isterse yolda ya da aracınızın içinde olun, yaşadığınız ve bulunduğunuz ortamlarda deprem ya da bir başka afet anında ne yapacağınızı, nereye saklanıp, nereye kaçacağınızı önceden düşünün. Eğer eviniz ve evinizin bulunduğu zemin sağlamsa, o zaman evinizin içinde kalabilirsiniz. Ancak başınızı, yüzünüzü, sırtınızı, gövdenizi korumalısınız. Ancak eviniz ve zemin sağlam değilse, bu binanın kuvvetli bir depremde yıkılma olasılığı varsa, eylem planınızı yaparken ya binayı terketmek ya da bina içinde çamaşır makinesi, çelik kasa, mutfak tezgahı gibi dayanıklı eşyaların önüne sığınmak sizi kurtarabilir. Ancak bu konuda tek ve net bir doğru yoktur. Herkesin kendi eylem planını hazırlaması ve bunun da belli aralıklarla uygulamasını yapması gerekmektedir.

8. Şehirde, “deprem sonrası toplanma yerleri” belirlenmeli ve halka duyurulmalıdır. Tatbikatın belki de en önemli amaçlarından biri bu olmalıydı.

9. Geçtiğimiz yıl İzmir’de yaşanan Seferihisar depreminden sonra İzmirliler araçlarına binerek, trafiğin tıkanmasına neden olmuştu. Arama kurtarma araçları, itfaiye araçları, ambulanslar, güvenlik görevlileri böylesine sıkışıklıkta ne yazık ki hareket etmekte zorlanmıştı. Bu yaşanan gerçeği akılda tutmak gerekirken, İstanbul tatbikatında bunun da hesaba katılmadığı görülmüştür. Dahası, yetkililerin bir kısmı, duyarlı olmayan ve günler öncesinden duyurular yapıldığı halde yola çıkan ve trafiği meşgul eden İstanbulluları suçlamıştır. Oysa, bu olay bir gerçektir ve tedbir alınması gerekmektedir. Tatbikatlar da bu tedbirlerin belirlenmesi için en değerli unsurlardır.

10. Deprem tatbikatında ilkyardım uygulamaları, “alan triajı” adı verilen, yaralıların önem sırasına göre ayıklanması gibi konuların yer almaması çok büyük bir hata ve eksikliktir. Ambulanslar tatbikatta yer almıştır. Sadece göstermelik bazı uygulamalar ile yaralılara ilk müdahaleler yapılmıştır. Oysa, çok sayıda yaralı olduğunda bu müdahalelerin hiçbiri gerçekleştirilemeyecektir. Bu nedenle “alan triajı” uygulamalarının denenmesi ve hastane öncesi acil yardım konusunda kurumlar arası işbirliğinin nasıl sonuçlanacağının planlanması ve görülmesi çok daha yararlı olacaktı.

11. Hastane afet planlarının gözden geçirilmediği bir deprem tatbikatı yine eksik kalmış demektir. Bu kadar geniş kapsamlı bir tatbikatta mutlaka hastanelerin de bu uygulamaya dahil edilmesi gerekirdi.

Sonuç ve değerlendirme
Ülkemiz topraklarının %95’i deprem kuşağı üzerindedir. Uzmanların söylediğine göre, her 9 ayda bir topraklarımız üzerinde bir bölgede 6 ve üzerinde şiddette deprem olmaktadır. Dolayısıyla ilkyardım eğitimlerinde bu önemli konuda odaklanmalıyız.

Tüm dünyada, afetler nedeni ile oluşan maddi ve manevi kayıplar azaltılamamaktadır. Aksine, artmaya devam etmektedir. Çünkü her gün yeni kimyasal maddeler icat edilmekte, üretilmekte ve taşınmaktadır. Nükleer santraller kurulmaya ve kullanılmaya devam etmektedir. Sonuçları çok iyi bilinmesine rağmen ülkemizde de olduğu gibi, deprem kuşağı olarak adlandırılan alanlar üzerine yapılanma engellenememektedir.

Afetler olmaya devam edecek. Hepimizin bildiği gibi daha çok can alacak daha fazla zarar verecek. Bunlardan korunmamız mümkün olmadığına göre bunlara hazırlıklı olmamız gerekmektedir. Deprem ve diğer afetlere hazırlanmanın en önemli yollarından biri de tatbikatlardır. Bu tatbikatları, halkın da içinde aktif olarak rol aldığı şekilde planlamak gerekir. Halka verilecek mesaj ve bilgilerin de yeniden gözden geçirilerek bilimsel ve gerçekçi bir zemine oturtulması gerekir.
Yorum yazmak için tıklayınız

Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan Medimagazin veya medimagazin.com.tr sorumlu tutulamaz.

Bu konuya yorum yazılmamıştır.
SON HABERLER
#MedimagazinHİT (HAFTALIK)
#MedimagazinHİT (AYLIK)
ETKİNLİKLER
Tarih Etkinlik Kategori Yer
19/09-22/09 14. Ulusal Genç Yaşam ve 4.Klinik Romatoloji Kongresi ROMATOLOJİ KIBR
19/09-22/09 16. Ege Romatoloji Günleri ROMATOLOJİ İZMİ
19/09-22/09 16. Metabolik Sendrom Sempozyumu BESLENME... MUĞL
20/09-22/09 5. Klinik Embriyoloji Derneği Kongresi HİSTOLOJİ... İZMİ
21/09-24/09 Dünya Gastroenteroloji Kongresi 2019 GASTROENT... İSTA
25/09-27/09 4. Ulusal Çocuk Genetik Kongresi ÇOCUK... ANKA
27/09-28/09 1. Marmara Radyasyon Onkolojisi Günleri RADYOLOJİ İSTA