Acil servise yapılan gereksiz başvurularda hekim ne yapmalı?
‘’Kalbim 5 dakikadır atmıyor", "Uyuyamıyorum", "Başım ağrıyor", "Kaşınıyorum", "Ayaklarım yanıyor", "İçimde bir şey kıpırdıyor", "Kulağıma sinek kaçtı", "Kulağıma kene yumurtladı"… Bu şikayetler, kendilerini acil hasta olarak nitelendirenlerin acil servislere başvurma gerekçelerinden bazıları. Peki bu durumda hekim ne yapmalı?
Acil servise yapılan gereksiz başvurularda hekim ne yapmalı?
22 Ağustos 2017 - MEDİMAGAZİN

MEDİMAGAZİN - Acil tıp birimleri sağlık hizmetlerinde en önemli bölümlerden birisi olarak gösteriliyor. Sağlık Bakanlığı acil sağlık hizmetlerinin iyileştirilmesi yönünde çok sayıda düzenleme yapsa da,  acil servislerle başvurusu sayısındaki artış, servislerde yaşanan yoğunluk ve şiddet olayları devam ediyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, Türkiye’de 2016 yılında 100 milyon kişi acil servislere başvuruda bulundu.  Türkiye’de acil servislere yapılan başvuru dünya ile, özellikle gelişmiş ülkelerdeki verilerle, karşılaştırıldığında çok yüksek bir orana sahip. 

Peki bu yoğunluğu azaltmak için hekimler neler yapabilir? Acil servise gelen kişilerden acil olmayan vakalar nasıl ayırt edilir? Hekim acil olmayan hastalara müdahale ederken nasıl bir yol izlemeli?

Konu ile ilgili merak edilenleri,  Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanı Prof.Dr.Ahmet Nezih Kök’e sorduk.

Kök, ‘’Son yıllarda istatistiki verilerin de açıkça ortaya koyduğu gibi ihtiyaç sahiplerinin acil sağlık hizmetlerinden amaca uygun yararlanıp yararlanmadığı sorunudur. Hukuki mevzuata göre bir uzmanlık alanı olan ‘acil tıp’, bilimsel tıp verilerine göre acil olarak tanımlanan sağlık sorunlarına sahip kişinin(hastanın) en kısa sürede tanısını koyarak tedavisinin yapılmasını ya da tedavinin yapılması için gerekli tıp dallarına yönlendirilmesini hedefler. ‘’ açıklamasında bulundu.

Acil servise başvurunun artma nedeni: ‘’Hekime kolay ulaşmak’’

Acil servislere başvuru sayısının bu kadar yüksek olmasının çok sayıda nedeni olduğunu   ifade eden Kök, ‘’Bunların başında son 10 yılda yaşanan ‘Sağlıkta Dönüşüm Programı’ ile birlikte hekime ve hastaneye erişilebilirliğin artması sonucu acil sağlık hizmeti almak zorunda kalan hastalarımızın sayısındaki artıştır. Bu tabii ki olması gereken ve desteklenmesi gereken bir durumdur. Ancak, bunun dışındaki kabul edilmesi mümkün olmayan sebeplere bakacak olursak, acil servislerden yararlanmaların bir kötüye kullanım olarak sayının artışına neden olduğunu görürüz.’’ ifadelerini kullandı.

Polikliniklerdeki uzun bekleme süreleri acil servise başvuruyu artırıyor

Sağlık kurumlarına polikliniklerden başvurulduğunda muayene ve tetkik için bekleme süresinin uzun olması hastaları acil servislerden başvuru yapmaya yönlendiriyor.

Devletin sosyal bir devlet olması gereği sunduğu yaşam ve sağlık hakkının, acil sağlık hizmetlerinin ücretsiz olmasını sağladığını, bunun yanı sıra sağlık hizmetlerine katılım paylarından kaçınılması adına da acil servislere başvurulduğunu ifade eden Kök, 

‘’Oysaki her iki durumda da bu hasta grubu, ben bunlara tıbbi hizmetleri istismar eden kişiler diyorum, acil servislerdeki iş yükünü artırarak gerçek acil hastaların en azından daha erken acil hizmeti almalarını önleyerek hem vicdani hem dini hem de hukuki vebal altına girmektedirler.’’ şeklinde konuştu.

Acile başvuran hastalarda hastayı geri çevirme söz konusu olabilir mi? 

Acil Sağlık Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre yataklı tedavi kurumları bütün acil başvurularını kabul etmek durumunda. Hukukta iyi niyetin varlığının esas alınması ve bir kişi her ne şekilde olursa olsun acil servise hizmet almaya geldiğinde o kişiyi acile getiren bir tıbbi sıkıntısının olduğunun düşünülmesi gerekiyor. 

Kök, ‘’Bu karineye rağmen tıp uygulamalarında acil servise başvuran bir hastanın gerçekten acil tıp hizmetlerinden yararlanması gereken bir hasta mı, yoksa poliklinik hastası mı olduğunun ayırt edilmesi gerekir. Bu ayıklama işini, ne idare, ne hasta ne de hasta yakını yapabilir. Bu bir tıbbi işlemdir ve bunun kararını hekim verecektir.’’ dedi.

Renk Kodlaması ve Triyaj şart!

Acil servislerde Renk Kodlaması ve Triage (Triyaj)’ın mutlaka uygulanması gerektiğinin altını çizen Kök, ‘’Triyaj; çok basit bir anlatımla acil servisten yararlanma önceliğinin hangi hastada olduğunun belirlenmesidir. Bu öncelik belirlenirken aynı zamanda hastanın acil servisin hangi bölümünde (resusitasyon, muayene odası, pansuman odası vb) hizmet alacağı da belirlenir. Triyaj süresi kırmızı kod almış hastalar için  (acil hastalar) dakikalar  içinde tamamlanırken yeşil kod almış hastalar için saatlere uzayabilmektedir.’’ açıklamasında bulundu.

‘’Yeşil kod’’ istismarı engelleyebilir

Acil servisi kullanabilmesi için bir önceliği bulunmayan hastalara uzun bekletilme süresi uygulamasının acil servis hizmetlerinin kötüye kullanılmasının önlenebilmesine önemli bir katkı sağlayacağını belirten Kök,  ‘’Ayrıca ‘Yeşil kod’ almış hastaların bekletilme süresi sonrasında kendilerine gerekli bilgilendirme yapılarak polikliniklere yönlendirilmesi, şahısların hastaneye aynı şekilde (istismar amaçlı) müracaat etmelerinde caydırıcı bir rol oynayacaktır.’’ dedi.

‘’Acil servis personelinin özlük hakları iyileştirilmeli’’

Bilimsel tıp verilerine dayanılarak acil servis sağlık personelince yapılacak “Renk Kodlaması ve Triyaj”ın  acil servis hizmetlerinin istismarını ve suiistimalini önleyerek acil servislere gereksiz başvuruları önleyeceğini dile getiren Kök, 

‘’Acil servis hizmetleri ülkemizin başta hekimlerimiz olmak üzere en fedakar sağlık personelimizce yürütülen hizmet alanıdır. Son dönemlerde artan acil tıp uzmanı sayısı ile hizmetin kalitesi artmıştır. Acil hizmetleri özel hizmet alanı olduğundan burada çalışan personelin özlük haklarının iyileştirilmesi, çalışan sağlık personelinin sertifikalandırılması ve hastane içerisinde sık sık yer değişikliklerine tabi tutulmaması hizmetin kalitesi açısından çok önemlidir.’’ ifadelerini kullandı.

Şiddet, acil servislerde daha fazla!

Sağlık personelinin maruz kaldığı fiziksel ya da sözel şiddet acil servislerde daha çok yaşanıyor. Sağlıkta şiddetin önlenmesinde idari ve hukuki önlemlerin öncelikle acil servislerde alınması gerektiğini vurgulayan Kök, sözlerini şöyle sürdürdü: 

‘’Sağlık hizmetlerinden faydalanma ihtiyacı bulunan kişilerin bu faydalanmalarını amaca yönelik maksimize edebilmek için sağlıkta okuryazarlık oranını artırmak ve bunun için çalışmalarda bulunmak, hasta haklarının sadece bireyin kendisi için değil kendi gibi milyonlarca insanın hakkı olduğu bilincinin oluşması için gerekli çalışmaları yapmak ise orta vadede yapılması gerekenlerdir. ‘’ 

Yorum yazmak için tıklayınız

Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan Medimagazin veya medimagazin.com.tr sorumlu tutulamaz.

People
6
1) Frankie Bellevan (Tıp Doktoru)
04.09.2017 13:34:01
- Kalbim 5 dakikadır atmıyor..
+ Kaygısız , Kayıtsız ol ..Sen önce şurada otur , hele bi çayını iç . terin soğusun.. Sonra Kalbi attırmak kolay...

- Uyuyamıyorum..
+ ilhan İrem 'in " Konuşamıyorum " isimli parçası Fon müziği olarak kullanılır ve bu problemin insanlığın ortak bir sorunu olduğundan bahisle , yavaş yavaş , yumuşak bir ses tonuyla ilgili kişi hipnoza
sürüklenir...

- Başım ağrıyor..
+ Başına kurban olayım..Sabah pazara varayım.. Başına bir Fes alayım..

- Kaşınıyorum..
+ Peki , kaşıdığın zaman geçiyor mu , rahatlıyor musun ?
- Evet .
+Tamam o Zaman.. Bak ne güzel..Kendi çözümünü kendin bulmuşsun...Keşke herkes senin gibi Bilinçli olsa...

+ Peki , kaşındığın zaman geçiyor mu , rahatlıyor musun ?
_ ( Hasta ? Burada Kıllık yapar..) Hayır...
+ Demek ki , muhtemelen siz iyi kaşıyamamışsınız .. Biraz da biz kaşıyalım.. Bakalım Hissedilir bir farklılık olacak mı ?? Nereniz kaşınıyordu Efendim ..?

- Ayaklarım yanıyor..
+ Öncelikle , ilk etapta Gasılhanede " Acil " Tazyikli Su Kürü Müdahalesi ile ayaklarınızın hararetini azaltarak sizi rahatlatmaya çalışacağız..daha sonra da ilgili birime ( İtfaiye ) yönlendireceğiz..Arkadaşlar gerekeni yapacaklar..

- İçimde birşey kıpırdıyor..
+ Siz bu durumda , gene bizden iyi ve şanslı sayılırsınız..Biz de , ne içerde ne de dışarda hiçbir şey , hatta yaprak dahi kıpırdamıyor...Bildiğiniz gibi piyasalar da çok kötü zaten...Kafanızı yormayın...Zamanla Geçer...

- Kulağıma sinek Kaçtı..
+ Geçen bir hasta gelmişti onun içine de Cin girmişti.. Hastanenin İmamı olan arkadaşımızı da Konsültasyona çağırdık ve Çok Şükür tereyağından kıl çeker gibi Cin'i kardeşimizden çıkarttık...Bu kardeşimiz bize çok dua etti..Bir başkasının kulağına da Kışın kar suyu kaçmıştı...Onu da halletmiştik...Sineğe gelince..Siz de biliyorsunuz...Küçüktür ama Mide bulandırır..O nedenle ne yapıp edip sineği çıkartmamız lazım..Sineği çıkarttıktan sonra da , Sineği bırakmıyoruz...Belki Malumunuz..Sinek yağı , Kozmetik amaçlı kullanılan ama Doğada çok ender bulunan ve eldesi çok zor olan bir yağ türü..Sineğin yağını El değmeden , tamamen Hijyen , çıkarttıktan sonra , hastane döner sermayemize katkı olsun diye , Hastanemizle anlaşmalı Marketlerin kozmetik Ürünler Reyonunda , Satışa sunuyoruz...

- Kulağıma kene yumurtladı..
+ Daha önce de yumurtlamış mıydı ? Yoksa ilk defa mı yumurtladı ? ( Bu Sorular Çok önemlidir : Çünkü Bu Anamnezden , Kenenin Şahsın Kulağını " Mesken " tutup tutmadığı bilgisine , ilk ağızdan ve en net biçimde ulaşmış oluyoruz..Akabinde ve Detayında yapacağımız Tıbbi müdahale , Robotik cerrahi operasyon ile Bu Kene'nin Meskenine Tecavüz suçu işler miyiz ? işlemez miyiz ? Soruları önem taşıyor.. Bu " Soruların " cevabı net olarak alınmazsa , Kene'ye " Onam Formları " imzalatılmazsa , " Milli Tıp Hukuku " Formülünden haberdar Kene'nin Yakınları ve avukatları ; Ananızdan emdiğiniz Sütü , Rectumunuzdan aspire ederler...!!! )
People
3
2) Baharnaz (Hemsire)
31.08.2017 17:14:10
23.08.2017 m.murat (dr) yazdiklariniz bir hekim olarak hasta nezdinde kabul görecek ve doktor bakış açısına sahip birine ait olamaz siz resmen her ne sebeple olursa olsun başvurusu o bir hasta olarak gorulmeli ben 22 yıllık yoğun bakimciyim siz hastaya değer ve önem verme zihniyetinden yoksun ifadeler ceza verir gibi bir bakış açısı esefle kınıyorum. Nacizane tavsiyem kişisel egonuz için hukuk okuyunda insanlara zararlı düşünceler ilerlerlerse sonuç çok vahim olabilir. Ben sağlık personeli olarak sizinle asla iletişim kurmak istemezdim umarım bir an önce sizde başka bir yolda daha faydalı yaşamı tercih edersiniz. Insan her zaman en değerli varlıktır.
People
11
3) m. murat (dr)
23.08.2017 07:58:21
bazı çok bilmiş arkadaşlar hastaya 40 dk. ayırmalı demiş. bu kez 'iş yavaşlatma eylemi' yapmaktan tutanak tutup sizi soruşturma manyağı yaparlar. siz de onlara AB-Batı standartlarını anlatırken, "başlatma AB'nden!" diye güzel bir fırça yersiniz.
People
12
4) Hüseyin UÇAR (Guvenlik)
23.08.2017 02:59:03
Her ay prim alan devlet acilde bakmak zorunda iyi ya al parayı kimse gelmesin
People
24
5) Frankie Bellevan (Tıp Doktoru)
22.08.2017 19:15:13
Gelenleri " acilen " Acil Servis giriş kapısında karşılayıp yüzlerine gülen bir yüz ifadesiyle bakarak ( pişmiş kelle gibi ) ellerine " Varsa " Kolonya , yoksa Metil alkol o da yoksa Serum fizyolojik veya Laktatlı Ringer solüsyonu tutmalı..
Batticon ilk karşılaşmada pek tercih edilmiyor ama ilerleyen dakika ve saatler içinde bpl bol kullanılacağı kesin...
People
24
6) Kelaynak (Dr)
22.08.2017 12:59:53
Hekim hiçbirşey yapmamalı. Hastaya bakmalı. Hastaların her birine yaklaşık 40 dakika ayırmalı. Bu modern batı ülkelerinde bizzat gördüğüm durum. 3-4 saatte sadece 5 hasta bakmalı. Nedeni ise şu: her hastayla çok ayrıntılı konuşup ful anamnez almalı, her hastayı baştan ayağa muayene etmeli, her konuştuğunu saatiyle tarihiyle kaydetmeli, tüm kan tetkiklerini default istemeli, gerekirse diğer tetkikleri istemeli. Gerçekten acil birşey yoksa da bunları yapmalı. Kimin ne çıkacağı bilinmez. Sizden bilirler iki gün sonra olanı. Bunların hepsi kayıtlara kağıt dosya olarak geçmeli. Ek olarak herşey scannerdan geçirilip hastane kayıtlarına alınmalı. Tek tek, aceleye getirmeden, başhekim veya yardımcısı veya ceo veya dıdısının dıdısı gibi sizin başınıza birşey geldiğinde hiçbirşey yapamayacak insanların gazlarına , hakaretlerine, tehditlerine aldırmadan 4 saatte 5 hastayı geçmeyecek şekilde işinizi yapmalısınız. Çoluk çocuk gibi değil de esaslı doktor gibi davranırsanız kimse sizden hesap soramaz. Aldıkları resmi yanıtlar suratlarında tokat gibi patlar çünkü.
People
40
7) DR (DR)
22.08.2017 12:26:17
HER ACİLE BAŞVURANDAN 100 TL KATILIM PAYI ALINSIN BAKALIM KAÇ KİŞİ ACİLE BAŞVURUYOR((KIRMIZI ALAN HASTALARI HARİÇ)
People
39
8) Özgür (Pratisyen)
22.08.2017 10:29:27
Kardeşim millette bir çeşit bazen gerçekten acil hastalarda önemsizmiş gibi acile geliyorlar.Haberin başlığında baş ağrısına uyduruk diyorsunuz ya olmadık biranda başınız yanar demedi demeyin.Çok gördük midem şişti yanıyor diye gelip aslında enfarktüs geçirenleri.100 tane konversiyonlu genç kız görürsün şımarıp buda konversiyon dersin hipoglisemi veya SAK çıkar şaşırısın mahkemede.
People
37
9) m. murat (dr)
22.08.2017 10:23:29
3 kez yeşil kodla başvurduğu anlaşılan sigortalı hastalara 1 ay sigortasızlık mahrumiyeti uygulansın.
sağlıktaki sözlü şiddette bu ceza hiç bir esnetilme olmaksızın 3 ay, fizikide 6 ay olmalı.
SON HABERLER
#MedimagazinHİT (HAFTALIK)
#MedimagazinHİT (AYLIK)
İLANLAR
İlan TarihiDetayKategori
ETKİNLİKLER
TarihEtkinlikKategoriYer
21/09-24/092017 Dünya Gestasyonel Trofoblastik Hastalıklar KongresiGENELİSTA
21/09-24/093.Uluslararası 4.Ulusal Ebelik KongresiDİĞERANKA
21/09-24/093.Uluslararası 4.Ulusal Ebelik KongresiDİĞERANKA
27/09-01/1011.Aile Hekimliği Güz OkuluAİLE...ANTA
19/10-22/104.Ulusal Bağırsak Mikrobiyotası ve Probiyotik KongresiGENELANTA
22/10-25/106. Puader KongresiÇOCUK...ANTA
02/11-04/11TMFTP Ultrasonografi KursuRADYOLOJİİSTA