Dünya Sağlık Örgütü'ün koronavirüste tek vakadan pandemiye dönüşteki 9 hatası!
Dünya Sağlık Örgütü halihazırda süren pandeminin başlangıcından bu yana çeşitli kararlarıyla veya kararsızlıklarıyla eleştiriliyor.Süreç nasıl oldu, ne hatalar yapıldı. Dr.Ahmet Haki Türkdemir Medimagazin için yazdı
Dünya Sağlık Örgütü'ün koronavirüste tek vakadan pandemiye dönüşteki 9 hatası!
06 Nisan 2020 12:21 -

CORONA VİRUS YAYILIMI GÜNLÜKLERİ

 

Nedeni bilinmeyen pnömoni DSÖ Çin Ofisine bildirildi, 31 Aralık 2019

Çin yeni koronavirüsün genom dizilimini kamuya açık hale getiriyor, 12 Ocak 2020

Çin dışındaki ilk yeni koronavirüs vakası (Tayland) doğrulandı, 13 Ocak 2020

DSÖ, Wuhan, Çin'e saha ziyareti yaptı, 21 Ocak 2020

Acil Koronun yeni koronavirüs salgını (Kore Cumhuriyeti, Japonya, Tayland ve Singapur) ile ilgili ilk toplantısı, 23 Ocak 2020

DSÖ ve Çin liderleri koronavirüs salgını hakkında görüşmek üzere Pekin'de bir araya geldi, 28 Ocak 2020

Uluslararası Endişe Halk Sağlığı Acil Durum ilan edildi, 30 Ocak 2020

Küresel topluluk savunmasız ülkeleri salgından korumaya yardımcı olmak için 675 milyon ABD doları istiyor, 5 Şubat 2020

COVID-19 adlı yeni koronavirüs hastalığı, 11 Şubat 2020

BM, DSÖ liderliğindeki Kriz Yönetim Ekibini etkinleştirdi, Araştırma ve yenilik forumu COVID-19 araştırmaları için öncelikleri belirliyor, 12 Şubat 2020. Kriz Yönetim Ekibi (CMT) mekanizması DSÖ, OCHA , IMO , UNICEF , ICAO , WFP , FAO , Dünya Bankası ve çeşitli BM Sekreterya departmanlarını bir araya getirir .

DSÖ Genel Direktörü Münih Güvenlik Konferansı'nda dayanışma çağrısı yaptı, 15 Şubat 2020

DSÖ, kitle toplama ve hasta gezginlerle ilgilenme konusunda rehberlik eder, 17 Şubat 2020

DSÖ Genel Direktörü fırsat penceresinin “daraltıldığı” konusunda uyarıyor, 21 Şubat 2020

COVID-19'daki özel elçiler seçildi, 21 Şubat 2020

BM Genel Sekreteri DSÖ'nü ziyaret etti, 24 Şubat 2020

WHO liderliğindeki uzman ekibi İtalya'ya seyahat ediyor, 24 Şubat 2020

DSÖ-Çin ortak misyonu bulguları ve tavsiyeleri paylaşıyor, 25 Şubat 2020

Her ülkenin kendine sorması gerekenler , 27 Şubat 2020

COVID-19 için hazırlık konusunu tartışırken, DSÖ Genel Direktörü her sağlık bakanının cevaplaması gereken soruları: 

  • İlk vaka için hazır mıyız? 
  • Yeterli tıbbi oksijen, vantilatör ve diğer hayati ekipmanlarımız var mı?
  • Ülkenin diğer bölgelerinde vaka olup olmadığını nasıl bileceğiz?
  • Sağlık çalışanlarımız güvende kalmak için ihtiyaç duydukları eğitim ve donanıma sahip mi?
  • Havaalanlarında ve sınır kapılarında hasta olan insanları test etmek için doğru önlemlere sahip miyiz?
  • Laboratuvarlarımız örnekleri test etmelerine izin veren doğru kimyasallara sahip mi?
  • Ciddi veya kritik hastalığı olan hastaları tedavi etmeye hazır mıyız?
  • Hastanelerimiz ve kliniklerimiz enfeksiyonları önlemek ve kontrol altına almak için doğru prosedürlere sahip mi?
  • Çalışanlarımız doğru bilgiye sahip mi? Hastalığın neye benzediğini biliyorlar mı?

BM, COVID-19 yanıtı için 15 milyon ABD doları serbest bıraktı , 1 Mart 2020

DSÖ uzmanlarının misyonu İran'a geldi, 2 Mart 2020 

Dünya çapında sağlık çalışanlarını tehlikeye atan kişisel koruyucu ekipman sıkıntısı, 3 Mar 2020

DSÖ, COVID-19 için taslak Ar-Ge planı taslağını yayınladı, 6 Mart 2020 

COVID-19 için Ar-Ge yol haritası 9 kilit alanda araştırma önceliklerini özetlemektedir. Bunlar virüsün doğal geçmişini, epidemiyolojiyi, tanılamayı, klinik yönetimi, etik düşünceleri ve sosyal bilimleri ve ayrıca terapötik ve aşılar için daha uzun vadeli hedefleri içerir.

DSÖ, COVID-19'u bir salgın olarak nitelendiriyor, 11 Mart 2020

Pandemi hafif veya dikkatsizce kullanılan bir kelime değildir. Yanlış kullanıldığında, mantıksız bir korkuya ya da savaşın bittiğini haksız yere kabul etmeye ve gereksiz acı ve ölüme yol açabilecek bir kelimedir.

Avrupa salgının merkez üssü oldu, 13 Mart 2020

"Gözleri bağlı bir ateşle savaşamazsın." , 16 Mart 2020

Ülkeler şüpheli her COVID-19 vakasını test etmelidir. İnsanlar pozitif test ederse, izole edilmeli ve semptom geliştirmeden önce 2 güne kadar yakın temasta olan insanlar aranmalı ve COVID-19 belirtileri göstermeleri durumunda bu insanlar da test edilmelidir. 

İnsani krizlerden etkilenen insanlar hakkında yeni rehberlik, 17 Mart 2020

BM Genel Sekreteri dayanışma, umut ve siyasi irade çağrısı yapıyor, 19 Mart 2020 

COVID-19 için etiket dışı ilaç kullanımı, 25 Mart 2020

COVID-19'un tedavisi için henüz hiçbir farmasötik ürünün güvenli ve etkili olduğu gösterilmemiştir. Bununla birlikte, DSO ve katılımcı ülkeler tarafından desteklenen SOLIDARITY deneyi de dahil olmak üzere, birçoğu şu anda klinik araştırmalarda araştırılmakta veya yakında incelenecek olan potansiyel araştırma terapileri olarak bir dizi ilaç önerilmiştir.

BM, #InvestInHumanity'ye COVID-19 Küresel İnsani Müdahale Planını başlattı, 25 Mart 2020, BM bugün en savunmasız ülkelerdeki koronavirüsle savaşmak için 2 milyar dolarlık bir çağrıda bulundu.

ÖYKÜ:

Çin tarafından daha önce bilinmeyen bir hastalık kaynaklı pnömoni DSÖ’ye bildirilmiş, 4.Ocak tarihinde doğrulanmıştır. Bu hastalığın 13 Ocak’ta, Tayland ve 23 Ocak tarihinde diğer 3 ülkede de görüldüğü bildirilmiştir.

Bu kadar hızlı yayılan bir hastalık grubunda ülkelerin bilgilendirilmesi ve tedbir almaları konusunda geç kalınmıştır. Virüs genom dizilimi 12 Ocak 2020’de Çin tarafından açıklanmış olmasına rağmen, tanı testlerinin oluşturulması konusunda standartları belirlenmemiş, ülkelerin kendilerine bırakılmıştır. 30 Ocak tarihinde uluslararası acil durum ilan edilmiş olmasına rağmen, standart tanı kitleri oluşturulmamıştır. Ocak sonu itibarı ile en az 2 farklı kıtada Avustralya ve Asya’da yeni salgının başladığına dair bildirimler yapılmıştır.

DSÖ tarafından 5.Şubat tarihinde 675 milyon dolar ayrılmış, ancak bu paranın destek amaçlı olarak ayrıldığı belirtilmiş olmasına rağmen bu konudaki araştırma kaynakları ve araştırmacılar uluslararası topluma açıklanmamıştır. Halen bu kaynağın nereye nasıl harcandığı belirli değildir. Bu yeni hastalık etkeni olarak CoviD-19 verilmiştir. 12 Şubat tarihinde araştırma öncelikleri belirlenmiştir.

Bu aşamaya kadar herhangi bir kişisel korunma, temizlik, bakım önlemleri ile ilgili bilgilendirme yapılmamıştır. Toplumlar bu konuda yeterince bilgilendirilmemişlerdir. 24 Şubat tarihinde hastalık İtalya’da başladığı bildirilmiş olmasına rağmen, Pandemi açıklaması 11 Mart’a kadar gerçekleştirilmemiştir. 27 Şubat tarihinde ülkeler, hastalığa hazırlıkları açısından kendilerini sorgulamaları istenmiş ancak hastane öncesi ile ilgili olarak değil özellikle hastane bakımı, tanı, tedavi ve aşılama konularında gelişmeler konusunda çalışma yapmaları için uyarılmışlardır. Bu uyarıda saha taramaları, evde izolasyonlar, sürveyans ve filyasyon ile halk sağlığı konusunda hiçbir uyarı yer almamıştır.

Tüm şüpheli vakaların test edilmesi yönünde 16 Mart tarihinde toplumlar uyarılmış, 25 Mart tarihinde SOLIDARITY çalışmalarına katkı sunmaları için ülkeler bilgilendirilmiştir. Yine aynı tarihte 2 milyar dolarlık BM fonu serbest bırakıldığı açıklanmıştır.

 

SONUÇ: Bu kısa tarihçe içinde

(1) acil durum ilan edilmesinde gecikilmiştir,

(2) tanı kriterlerinin geliştirilmesinde gecikilmiştir,

(3) standart tanı testi geliştirilerek ülkelere yayılımında gecikilmiştir,

(4) kişisel korunma önlemleri (el yıkama, maske, korunma, kişisel izolasyon vb) konusunda toplumların uyarımı yapılmamıştır,

(5) Çin Halk Cumhuriyeti’nin vaka yönetimi ve tedavisinin uluslararası toplumla paylaşımında gecikilmiştir,

(6) pandemi açıklanması gecikilmiştir,

(7) pandemiye bağlı halk sağlığı önlemleri için (tarama, izolasyon, sürveyans vd önlemler) insanlar uyarılmamıştır,

(8) DSÖ ve BM araştırma kaynaklarının ((2 milyar 675 milyon USD) uluslararası topluma açık ve ortak araştırma olanak ve uygulamaları açıklıkla gerçekleştirilmemiştir,

(9) bu çalışmaların geldiği durum hakkında bilgilendirme yapılmamıştır.

 

 

Dr.Ahmet Haki Türkdemir

Ankara 112 Acil'de Acil Epidemiyolojisi Bölüm Sorumlusu

Yorum yazmak için tıklayınız

Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan Medimagazin veya medimagazin.com.tr sorumlu tutulamaz.

Bu konuya yorum yazılmamıştır.
SON HABERLER
#MedimagazinHİT (HAFTALIK)
#MedimagazinHİT (AYLIK)
ETKİNLİKLER
TarihEtkinlikKategoriYer